Главная / Новости /Спорт / Этигэл Хамбын наадан

Этигэл Хамбын наадан

05-10-2017

Мүнөө жэлдэ “Этигэлэй Хамба ламын найр” ехэ удха шанартай гурбан үйлэ хэрэгтэ зорюулагдаһан байна. Даша Доржо Этигэловэй түрэhөөр 165 жэл, Ород гүрэндэ Бандида Хамба ламанарай тушаалай байгуулагдаһаар 253 жэл, Этигэлэй Хамба ламын эрдэни мүнхэ бэеын маанадта дахинаа бусаһаарнь 15 жэл гүйсэбэ гээшэ. 

Намарай дунда һарын 4-дэхи үдэр заншалта ёһоороо “Эрын гурбан нааданай” мүрысөөнүүд үнгэргэгдөө. Мүнөө жэлдэ энэ хэмжээ ябуулга 14-дэхиеэ болобо гээшэ. Һонирхолтойнь гэхэдэ, һур харбаанда болон барилдаанда шэнэ абарганууд тодорһон байна. 

Хамба лама Дамба Аюшеевэй үүсхэлээр нёдондо түрүүшынхиеэ hээр шаалга эмхидхэгдээ бэлэй. Мүнөө жэлэй һайндэртэ тэрэ эгээл һонирхолтой зүйлнүүдэй нэгэн боложо үгөө. Эндэ 60 хүн хабаадажа, эрхимүүд элирүүлэгдээ.

Өөр өөрынгөө наһанай бүлэгүүдтэ Аламжи Дылыков, Бато Цыдемпилов, Тумэн Дылыков (булта Санагын дасан), Баясхалан Цыреторов (Yзөөнэй дасан) гэгшэд шалгаржа, түрүү һууринуудые эзэлһэн байна. 

Абсолютна чемпион болохын түлөө тэмсээнэй һүүлшын шатада Захаамин аймагай Санагын дасанай дүрбэн тамиршад хабаадаа. Бато Цыдемпилов аза талаантай байжа, түрүү hуури эзэлжэ, найрай түүхэдэ нэрэеэ оруулба гээшэ. 

Мори урилдаан хоёр үдэрэй туршада үнгэргэгдэһэн байна. Һүүлэй үедэ урилдаанда буряад морид хабаадуулагдана. Дааганһаа эхилээд, шүдэлэн, хизаалан, ехэ наһатай морид 12 километрһээ 25 хүрэтэр зайда урилдаа. 

Эгээл наһатай моридой урилдаан һонирхол татаа. Эндэ Хори аймагай Виктор Жигжитовэй морин түрүүлһэн байна. Тэрээниие Баир Ринчинов жолоодоһон юм. 

Харанхы болоhон хойно hур харбаашадай дунда абсолютна чемпионой нэрэ мэдэгдээ. Юуб гэхэдэ, эндэ аяар 190 хүн хабаадаа. Yшөө тиихэдэ эхэнэрнүүдэй дунда анха түрүүшынхиеэ абсолютна чемпион элирүүлэгдээ бшуу. 

Эрэшүүлэй дунда Эрхүү можын Усть-Орда тойрогой Алексей Николаев түрүүшынхиеэ Этигэлэй Хамба ламын найрта абсолютна чемпион болобо. Мүнөө болотор баруун буряадууд иимэ амжалта туйлаагүй байгаа. Алексей Николаевай гэр бүлэ 2017 ондо үшөө нэгэ ехэ амжалта туйлаа: “Бүхэроссиин гэр бүлэ” гэһэн урилдаанда тэдэ залуушуулай тоодо түрүү һуурида гараа. 

Эхэнэрнүүдэй дунда Хэжэнгэһээ уг гарбалтай залуу һур харбааша Жибзема Дамбаева түрүүлжэ гараа. Жибзема ерээдүйдэ аргагүй ехэ амжалта туйлаха аргатай гэжэ һоригшод, мэргэжэлтэд найдана. 

Бүхэ барилдаанай хибэс дээрэ гурбан шэгнүүртэ шэнэ чемпионууд тодороо. Тиигэжэ 63 килограмм хүрэтэр шэгнүүртэ Эрхүү можын Усть-Ордагай дасанай залуу түлөөлэгшэ Алексей Мантатов нэгэдэхи һуури эзэлээ. Финалда тэрэ өөрынгөө һоригшо Батор Цыреновэй дүү хүбүүнэй, Баргажанай дасанай Константин Цыреновэй нюргыень шоройдуулаа. 

75 килограмм хүрэтэр шэгнүүртэ Хурамхаанай дасанай түлөөлэгшэ Арсалан Биликтуев шалгараа. Тэрэ олон мүрысөөнүүдтэ түрүүлһэншье hаа, Этигэлэй Хамба ламын найрта анха түрүүшынхиеэ илажа гараба. Финалда Сартуул Булагай дасанай түлөөлэгшэ Батожаргал Банзаракцаевые шүүгээ. 

75 килограммһаа үлүү шэгнүүртэй тамиршадай дунда Хэжэнгын дасанай Аюр Алдаров Сээжэ Бургалтайн дасанай бүхэ Ринчин Санжиевые унагаажа, чемпионой нэрэ зэргэдэ хүртөө.

- Багаһаа хойшо барилдаанда ябанаб, Ородой Холбооной спортын мастер болонхойб. 2004 онһоо хойшо Этигэлэй Хамба ламын найрта хабаадажа эхилээб. Мүнөө жэлдэ хии моримни дээгүүр хиисэжэ, чемпион болохо заяатай байшооб, - гэжэ Аюр Алдаров хөөрэнэ. - Минии шэгнүүртэ ехэ шанга хүбүүд барилдаа. Тэдээнэй дунда Этигэлэй Хамба ламын найрай дүрбэн чемпионууд байгаа. Тэдэнэй гурбыень шүүжэ гараһандаа, ехэ баяртайб. 

Мүрысөөнэй һүүлээр 24 дүгээр Бандида Хамба лама Дамба Аюшеев түрүүлһэн тамиршадта сай уулгадаг заншалтай. Тэндэ һанамжаараа хубаалдахадаа, Хамба лама 512 барилдаашаниие суглуулха хүсэлтэй байһанаа мэдүүлээ. 

- Монголой ехэ наадамда 512 барилдаашан хабаададаг гээшэ. Бидэ тэрэ тоодо мүнөө дээрээ хүрэхэ аргагүйбди. Тиимэһээ манай найрта түрүүлһэн абарганууд олон барилдааша хүбүүдые хүмүүжүүлжэ шадаха бэзэ гээд найдагдана, - гэжэ Дамба Аюшеев хэлэнэ.

Виктор Жигжитовэй команда

Борис БАЛДАНОВАЙ гэрэл зурагууд

Борис БАЛДАНОВ

Теги: Дамба Аюшеев һур харбалга бүхэ барилдаан мори урилдаан Ородой Буддын шажантанай заншалта Сангха Буряад Улас Ивалга аймаг Этигэл Хамбын наадан



Наши издания