​«Буянтай FACEBOOK!»

06-03-2019

Урданай хүнэй үгэ үнэн болгожо, ХХ-ХХI зуун жэлдэ хорбоо юртэмсэмнай «үнгэтэ» боложо тодороод, заха хизааргүй хүгжөө. Һая facebook сүлжээ найруулhан Marc Zukerberg бэлигтэн тухай «Социальная сеть 2.0» гэhэн уран hайханай кино хаража, оньһото хэрэгсэлэй хубисхал манай үеын нюдэн дээ­рэ бэелбэ гэжэ дабхар баталааб. Доро үгтэhэн багахан зураглалдаа, оньhото хэрэгсэлнүүдэй хэды жэлэй урда манайхин аймагта нүлөөлhые хөөрэхэм.

Хэжэнгын түхэреэндэ ажамидаржа ябаhан на­гаса талым таһардаһан нэгэ угай түүхэ иимэ бай­на. Намhаа дээдэ, дүрбэдэхи үедэ, Гомбожаб гэжэ хүн Монгол нүүжэ, hуурижажа, нүхэртэеэ Эрдэни­бат Бүмсэндэ гэжэ хоёр үхибүүдые хүмүүжүүлэн, хүл дээрэнь гаргаа.

Тэрэ зун бүлэг нүхэдөөрөө Монголоо аяншала­абди. Би энэ аяншалгада заатагүй түрэлэй hабагша болохо Гомбожабай Эрдэнибат нагасынгаа үри hадаhадаар (энээнһээ урид долоон жэлэй үмэнэ уулзаhан) золгохо гэжэ шиидээб. Эрдэнибат на­гасамнай Түв аймагай Зуунмод хотодо ажаhууhан, аймагтаа түүхын музей байгуулһан. Түрэлхидөө hураашалһаар, Монголдо засаг хубилһанһаа хой­шо холбоо ехэ баригдаагүй гэжэ тухайлааб.

Хилын забhаргүй ажалладаг болоhоной аша­да, үдын хойно, яаралгүй ажалаа захадаад, хар­гыда гарая гэлсэбэбди. Гарахынгаа урда facebook сүлжээ монголнууд ехээр ашаглаха дуратай бшуу гэжэ hанан, Zuunmod гэhэн гаршагтай бүлгэмэй сэдэбүүдые шэнжэлжэ һуубаб.

2007 ондо аймаг сониндоо ажаллажа ябаха­даа, эдэ түрэлхидөөрөө золгоhомби. Нагасамни тэрэ жэл үбшэлжэ, хари гэртээ хариhан байгаа, найман үхибүүдэйнь оройдоол хоёр басагадаарнь уулзажа, Төв аймагай Зуунмод нютагай ойрохоно хүдөө табидаг газарынь гараабди. Ехэ үринь Оюн басаган абынгаа ажал үргэлжэлүүлэн, Зуунмод hууринайнгаа түүхын музейдэ ажаллажа ябаа, од­хон басаган Жарангэрэл аймагайнгаа телевидени­дэ репортёроор хүдэлжэ байгаа.

Монголой үхэhэд нүүдэлшэ маяг сахина, заатагүй булаhан шоройн обогор дээрэ hэеы гэ­рэй дүрсэ табигдана. Нагасынгаа хүшөө дээрэ зула бадараагаад, сэмүүн сагай шаасалангаар эльгэн түрэлшье hаа, холохоно оршодог орондо нютаг­жаха үйлэтэй байhан зоной шэрүүн заяанда сэдь­хэн, уяран бусаагшаб. Тэрэ аянhаа нютагаа зорёод ябахадаа, Алтан Булагай хилэhээ хожомдоод, тэн­дээ хонохо баатай болообди. Эндэ нэгэ hонин ушар болоо. Зунай халуунай тэн үе байжа, үдэшэниинь урдахана оршодог тоором нуур hураашалаад, хар­гынгаа тооhо угаахаяа гараабди. Тооромдо тамар­жа байгаад, эльhэн оёортонь би мүнгэн бэhэлиг ол­золооб. Энээнээ нагасын тэнгэриин бэлгэ тэмдэг гэжэ сэдьхэн, гунгарбаадаа нюугаа hэм.

Facebook дотор Zuunmod бүлгэм оложо, гэшүүдыень анхаралтайгаар хараашалжа ябаhаар, танил нэрэ обог оложо, түргэхэн бэеэ мэдүүлбэб. Талаан боложо, Жарангэрэл дүү басагамни сүлжээн дотор байжа байгаа. Иигэжэ долоон жэл боложо, нэгэ угай таhардаhад, гурбадахи үеын хүбүүн басаган хоёр Marc Zukerberg бэлигтэнэй ашаар ушарха азатай байшообди. Тэрэ уулзалгын дүн болгон, «буянтай facebook» гэhэн тобшолол хээ һэмди.

Баяр ШИРАПОВ​

Теги: Буряад Улас Монгол Улас интернет холбоо Facebook



Наши издания