Главная / Новости /Культура / ТОБШОХОНООР, ТОДО ХЭЛЭЭР

ТОБШОХОНООР, ТОДО ХЭЛЭЭР

14-06-2019

Элбэг Зандраевай шүлэгүүдэй номтой та­нилсалга дулаахан оршондо үнгэрөө.

Элбэгэй бэшэһэн шүлэгүүд ехэ һонин. Япон арадай хокку гэһэн маягаар бэшээ­тэй гэжэшье хэлэхээр. Орёо бэшэ, юрын үгөөр найруула­атай. Теэдшье шүлэгүүдэйнь удха гүнзэгы. Буряад уран зохёолдо ехэ гүнзэгы уд­хатай юумэ хэлэхэ гэбэл, хэдэн орёо, юрын зоной, илангаяа оршон үеын за­луушуулай ойлгохошьегүй үгэнүүдээр зураглагдадаг. Бидэ мүнөө хайшан гэжэ залуушуулые буряад хэлэ­эр, буряад уран зохёолоор һонирхуулхабибди гэжэ ехэ­тэ бодомжолнобди. Энэ асуудалдамнай Элбэг Зандраев өөрынгөө шүлэгүүдээр ха­рюу үгэбэ бэшэ гү?

Шэнэ номой танилсалга­да яһала олон зон суглараа: залуушуулшье, нютагаар­хидшье, уран шүлэгөөр һонирходогшье зон бай­гаа. Эгээл эхиндэнь Элбэг түрэһэн эжыдээ - Цыбег­мит Цыденешиевнада, бу­ряад хэлэнэйнгээ багша Намжилма Сампиловнада гүнзэгы сэдьхэлһээ халу­ун баярые хүргэбэ. Элбэг хадаа буряад хэлэ оройдо­ол 6-дахи анги хүрэтэрөө шудалһан байна. Тэрэ гэһээр, буряад хэлэнэй бэ­шэгэй дүримдэ һураагүй. Гэбэшье түрэлхи хэлэндээ түшэглэжэ, шүлэг бэшэжэ байһандань, урматай даа.

Энэ үдэшэдэ Элбэгэй зохёоһон дуунууд зэдэ­лээ. Өөрөөшье шүлэгүүдээ уншажа үгөө, дуугаашье дуулаа. Буряад Уласай Үндэһэтэнэй номой сан за­луу шүлэгшэнтэй хани ба­рисаатай байна. Номой сангай зууршалгаар Элбэг Крымдэ үнгэрһэн бэлиг­тэй залуушуулай “Таврида” гэһэн фестивальда хабаа­даа. 2018 ондо Буряад Ула­сай Гүрэнэй шангай лауреат болоо бэлэй. 2016, 2018 ону­удта үнгэрһэн Бүгэдэ Буряа­дай уласхоорондын “Алтар­гана” нааданда хабаадажа, I һуури эзэлһэн байна.

Элбэг номоо “Гоёор бэ­шээтэй” гэжэ нэрлэхэдээ, мүнөө үеын залуушуулай һанал, бодол харуулна. Бидэ Зүблэлтэ сагай үедэ хүмүүжүүлэгдэһэн хадаа хэ­зээдэшье өөрынгөө юумэ гоё гэхэгүй, гоё гэжэ һанаашье һаа, муухай гэхэ, юумэнһээ айха, аягүйрхэхэбди. Харин мүнөө сагай хүнүүд ондоо бодолтой, өөрын харасатай, һанамжатай ха юм даа.

- Би түрүүн шүлэг бэшэ­хэдээ, рифмэдэ оруулдаг һэмби, зүгөөр шүлэгүүдни худал шэнги болодог һэн. Залуушуул ойлгохогүй. Ти­ихэдэнь сэдьхэлһээ гараһан мүрнүүдые тэрэ шэгтэнь юрын үгөөр бэшэдэг боло­об. Ондоо залуу шүлэгшэд намһаа шүлэг яажа бэшэ­хэб гэжэ асуухадань, рифмэ хэрэггүй гэжэ хэлэдэгби, - гэжэ Элбэг намда хэлээ бэ­лэй.

Гэхэ зуура, шүлэг зохёохо өөрын онсо гурим, ёһо бай­гаал аабза. Теэд мүнөө үеын залуушуулда тэрэ хэрэгтэй ха гү? Ямар шүлэг уншахаб гэжэ залуушуул өөһэдөөл мэдэхэ ха юм.

Буряадаймнай суута поэт Дулгар Доржиева Элбэгэй шүлэгүүдые уншаад, шэн­жэлэл хэхэдээ, иигэжэ тэм­дэглээ:

- Үсөөхэншье үгэнүүдээр бэшээтэй шүлэгүүд соонь ямар ехэ үйлэ, удха зураглаг­дана гээшэб. Элбэг сааша­даа зүжэг бэшээ һаа, ураг­шатайл драматург болохол хаш.

Багшын ажалай вете­ран, уран шүлэгшэн Нина Артугаева ехэтэ баясажа: «Мүнөө сагта буряадаараа шүлэг бэшэдэг залуушуул байгаа хадаа, түрэлхи хэ­лэнэймнай байдал найдам­тай гарта орохол ха», - гэжэ мэдүүлбэ.

Гэрэл зураг: Yндэhэтэнэй номой сан

Цырегма САМПИЛОВА

Теги:



17:00

​В Бурятии создана комиссия по решению спорных вопросов начисления платы за отопление 

16:48

В Селенгинском районе Бурятии прошла спартакиада среди людей «серебряного» возраста 

16:39

​Порядка 10 миллионов рублей направили на выплаты материнского капитала после вхождения Бурятии в ДФО 

16:25

​Ежегодно около шести тысяч жителей Бурятии присоединяются к донорскому движению  

16:15

​Бурятскому ансамблю «Тоонто» - 30 лет 

16:00

​Улан-удэнка добровольно сдала оружие в Росгвардию 

15:40

​Жители Бурятии могут оформить в собственность дом или участок в упрощенном порядке 

15:17

​Бурятский «Полёт» понравился петербуржцам  

15:06

​В Улан-Удэ завершается разработка проекта по улучшению дорожного движения на ул. Ербанова 

14:48

ДҮРБЭН ТЭЭШЭЭ ТЭГШЭ БЭРХЭ ҮХИБҮҮД 

14:44

​Депутаты Улан-Удэнского горсовета обсудили переход многоквартирных домов на закрытую систему водоразбора 

14:27

​Сёла в Кабанском районе Бурятии станут похожи на полигон? 

14:00

​Три золотые и две бронзовые медали завоевали бурятские спортсмены на международном турнире 

13:45

Бурятские вольницы завоевали две золотые медали на всероссийских соревнованиях 

13:39

​В Бурятии «чёрного» лесоруба выдали следы на снегу 

13:19

​Сотрудники вневедомственной охраны предотвратили пожар на охраняемом объекте в бурятском поселке Усть-Баргузин 

13:00

Театр «Байкал» представит премьеру обновленного проекта «От Монголов к Моголам» 

12:52

​Из Забайкальского края медведи мигрируют в Бурятию 

12:36

Арест внедорожника побудил владельца торговой сети Бурятии оплатить налоговую задолженность 

12:30

В Гусиноозёрске на пожаре спасли жительницу Бурятии 

12:07

Быть ли «зеленому поясу» вокруг городов Бурятии? 

11:56

«Впереди новые победы»: В Народном Хурале чествовали бурятских участниц Чемпионата мира по боксу 

11:51

​В Улан-Удэ прошла городская олимпиада по бурятскому языку 

11:49

Чемпионам и призерам соревнований «Дружба-84» из Бурятии предложили установить выплаты 

11:42

ДНК-следы бурятских преступников попали в единую базу ДНК России 

11:25

​Женская сборная России выиграла медальный зачёт Чемпионата мира по боксу в Улан-Удэ 

11:21

За сутки в Бурятии зарегистрировано 11 пожаров 

11:17

Алексей Цыденов призвал управленцев Бурятии участвовать в конкурсе «Лидеры России» 

11:13

В Бурятию прибыл первый передвижной комплекс для «Мобильного Кванториума» 

11:09

Волонтеров из Бурятии поблагодарили за ремонт фасадов исторических зданий в Улан-Удэ 

11:03

Более 350 заявок от жителей Бурятии поступило на конкурс «Лидеры России-2020» за первые 10 дней регистрации 

11:03

​Тумуров у Вампилова 

10:54

«Ты станешь лучше»: в Бурятии пройдёт Тункинский легкоатлетический марафон 

10:45

Глава Бурятии дал поручения по поддержке улан-удэнского завода «Энерготехномаш» 

09:56

​Николай Цыремпилов: «Нам часто мешают ненужные эмоции» 

08:45

Бурят-монгольский зурхай с 16 по 22 октября 

08:30

​Преимущественно без осадков, днём до +14 ожидается в Бурятии сегодня, 16 октября 

Наши издания