Главная / Новости /Общество / ​Һурагшын ёһо журам баталагдаа

​Һурагшын ёһо журам баталагдаа

09-09-2019

Буряад Уласаймнай бүхы һургуулинуудта һуралсалай жэл һурагшын шэнэ ёһо журамһаа эхилбэ. Тэрэниие баталха тухай захиралтада болбосоролой болон эрдэм ухаанай сайд Баир Жалсанов гар табижа, сентябриин 1-һээ хүсэндэнь оруулба.

Толгойлогшын даабаряар

Һурагшын ёһо журам (кодекс) шэнэлжэ баталха тухай даабари Буряад Уласай Толгойлогшо Алексей Цыденов үнгэрһэн жэлэй эсэс багаар Засагай газарай зүблөөн дээрэ үгэһэн байгаа. Тэрэ гэһэнһээ хойшо шэнэ ёһо журамай түсэл зохёогдожо, гансашье яаманай суглаануудта бэшэ, мүн эрдэмтэдэй, дүршэл ехэтэй багшанарай хабаадалгатай уулзалганууд дээрэ зүбшэн хэлсэгдэһэн байха юм.

Уласай дарга өөрөөшье хэдэн суглаа зарлажа, шэнэ ёһо журамай түсэл хараһан, хэдэн ажаглалта хээ, заһабаринуудые оруулаа. Өөрөө олон үхибүүтэй хадаа, хүтэлбэрилжэ байһан уласайнгаа үхибүүдтэ ехэтэ һанаагаа зобоно гэжэ абаһаар ойлгохоор. Тэдэниие зүбөөр, һайнаар һургаха, хүмүүжүүлхэ ажалда горитой анхарал хандуулдаг юм.

Хандалга, хабсаргалтань удхатай

Ёһо журам гүрэнэй хоёр хэлэн дээрэ зохёогдонхой. Һургуули бүхэнэй байшанууд дотор, олоной хараха газар ханада үлгөөтэй байха самбарнууд дээрээ үнгэтэ гоёор барлагдажа, уласай һургуулинуудта тараагдаа. Тэрэниие зүбөөр ойлгожо, үдэр бүриингөө ажабайдалда һурагшад хэрэглэхэ, баримталха уялгатай. Хүүгэдтэ хандалгануудһаа бүридэһэн ёһо журам өөрын тусхай дүримтэй юм. Тиимэһээ мүн лэ сайдай захиралтаар баталагданхай. Дэлхэйдэ мэдээжэ болоһон зоной хэлэһэн сэсэн мэргэн үгэнүүдэй эшэ таталганууд (цитатанууд), оньһон хошоо үгэнүүд дүримдэнь хабсаргагданхай.

Мүнөөдэрэйнгөө дугаарта шэнэ ёһо журам, тэрээн тухай дүрим хэблэнэбди. Һургуулинуудта нэбтэрүүлэгдэһэншье һаань, үхибүүдтээ, аша, зээнэртээ хүндэтэ уншагшаднай дахин уншуулха, харуулха бэзэ гэжэ найданабди.

Юрэнхы дүримүүд

«Һурагшын ёһо журам» - ниигэм дотор тогтоогдоһон бэеэ зохидоор абажа ябаха дүримүүдые юрэнхы болбосоролой эмхи зургаанда һурагшын сахижа һурахада; һуралсалай ажалай ябасада хабаадахадаа, бэе бэеэ ойлгохо, һайнаар хандаха, хүндэлхэ, харюусалгатай байха болон эб нүхэсэн ажаллаха гол дүримүүдээр нэгэдүүлэгдэхэ зэргэтэй һургагдагшадай болон бусадай хамтадаа ажамидархада хэрэгтэй эхин бодолнуудай тусхай согсолбори мүн.

Һургагдагшын хүн боложо тодоролгодо, хүн түрэлтэнэй ба үндэһэтэнэй үнэтэ зүйлнүүд дээрэ үндэһэлэн, һургуулиингаа хамтаралтай ниитэ нэгэн байһан мэдэрэл хүмүүжүүлгэдэ туһалха гээшэ «Һурагшын ёһо журамай» зорилго мүн.

Һургагдагшые хуби хүн болгон хүмүүжүүлхэ; һургуулиин ниитэ нэгэ хамтаралда зүбөөр бэеэ абажа ябаха болон харилсаха соёлыень хүгжөөхэ; һуралсалай ажалай ябасада хабаададаг бүхы талануудта таарамжатай зохистой ажабайдал тогтоохо; һуралсалай зүйлнүүдые хүсэд дүүрэнээр, гүнзэгыгөөр шудалха арга боломжо олгохо, зохёохы арга шадабаринуудые хүгжөөхэ гээшэ «Һурагшын ёһо журамай» бодолго болоно.

Болбосоролой эмхи зургаанай захиргаан бүхы багшанарые, хүдэлмэрилэгшэдые, һурагшад болон тэдэнэй түрэлхидые, хэрэгтэй бусад зониие «Һурагшын ёһо журамтай» танилсуулха уялгатай.

«Һурагшын ёһо журам» дотор бэшэгдэһэн бэеэ абажа ябаха эрилтэнүүдые баримталһан уялгануудые болбосоролой эмхи зургаанууд өөр дээрээ абаха ёһотой; һуралсалдаа хандасаараа, ябадалаараа болбосоролой эмхи зургаанай заншал гуримуудые, үндэр соёл һурагшад бэхижүүлхэ ба дэмжэхэ ёһотой.

Эрхэнүүд ба уялганууд

Болбосоролой эмхи зургаанай һурагша иимэ эрхэтэй гэбэл:

1. Эрдэм шудалха, ами наһанай аюулгүйе хамгаалһан, һайн оршон байдалда һураха.

2. Һургуулиингаа ажабайдалда эдэбхитэйгээр хабаадаха.

3. Багшанарай, һургуулиин ажалшадай, нүхэдэйнгөө хүндэтэй хандасада хүртэхэ.

4. Өөрынгөө һанамжа болон эрхэеэ хизаарлалгүйгөөр дүүрэн, хүндэтэй хандасатайгаар хэлэхэ.

5. Һуралсалайнгаа ажал зүбөөр сэгнүүлхэ, табигдаһан сэгнэлтэ тайлбарилуулха.

6. Спортоор бэеэ һорихо ба элүүр энхэ ажабайдалай бодол дэлгэрүүлэн номнохо.

7. Болбосоролой эмхи зургаанай гол дүримдэ, бүгэдэ зоной баримталдаг һургаал ёһын хэбүүдтэ харша бэшэ ажаябуулгатай элдэб клуб, һорилгын газар, студи болон бэеэ даанги бусад нэгэдэлнүүдые зохёон байгуулха.

8. Олимпиада, урилдаан, харалга, мүрысөөнүүдтэ болон бусад хэмжээ ябуулгануудта өөрынгөө арга боломжоор ба шадалаараа һургуулияа түлөөлхэ.

9. Һургуулиин соёлой ажабайдалда (элдэб сэдэбэй үдэшэнүүд, эрдэм хаялсаанууд, тоглолтонууд, хамта олоной хэмжээ ябуулганууд болон бусад) хабаадаха.

Болбосоролой эмхи зургаанай

Һурагша иимэ уялгатай гэбэл:

* Һуралсалда түсэблэгдэһэн сагаа дүүрэн хэрэглэхэ, эрдэм мэдэсэеэ арьбадхан баяжуулхын тула үсэд нэтэрүүгээр ажаллаха, хэшээлнүүдтээ саг үргэлжэ бэлдэхэ, өөрынгөө шэлэжэ абаһан ангиһаа гадуур болон нэмэлтэ хэшээлнүүдтээ хабаадаха.

* Һургуули дотороо ариг сэбэр байдал баримталха болон дэмжэхэ. Эд зөөридэнь гамтайгаар хандаха.

* Хэһэн юумэнэйнгээ түлөө харюусажа шадаха.

* Өөрһөө аха зониие: багшанарые, эжы абаяа, наһажаал хүнүүдые хүндэлхэ.

* Багашуулда һанаагаа зобохо, тэдээндэ үргэлжэ туһалжа байха.

* Элүүр энхэ ажамидарха.

* Анги соогоо эб нүхэсэлэй харилсаануудые дэмжэн баримталха.

Һурагшадта хорюултай гэбэл:

1. Хэшээлнүүдэй үедэ хубиин хэрэгээр гарай утаһа болон бусад сахим хэрэгсэлнүүдые хэрэглэхэ.

2. Гадар хубсаһаараа, малгайгаа тайлангүй, һургуулиин байшан соо байха.

3. Хараалай муухай үгэнүүдые ба бэлин шэбшэг хэлэхэ.

4. Һуралсалай ажаябуулгын үедэ һургуулидаа зугаасуулгын юумэ хэрэглэжэ һамаарха.

5. Багшадаа хэрзэгыгээр хандаха, хэшээлэй болон забһарлалай үедэ амарха журам эбдэхэ.

6. Хэшээлнүүдэй үедэ хүндэтэ шалтагаангүйгөөр өөрынгөө дураар һургуулиһаа гараха.

Буряад Уласай Засагай газарай мэдээсэлэй албанай гэрэл зураг

Баяр БАЛДАНОВ бэлдэбэ

Теги: Буряад Улас һуралсал Баяр Жалсанов Алексей Цыденов һурагшын ёһо журам



16:45

Глава Бурятии: «Дети не могут быть задействованы на массовых мероприятиях в учебное время» 

16:39

В ряде районов Бурятии начат отопительный сезон 

16:09

Гостиница «Байкальская резиденция» лидирует в онлайн-голосовании в топ-5 лучших курортных отелей 

16:08

​Авторов, пишущих на бурятском языке, поддержат в конкурсе «Хүхюу зохёолшон» 

15:52

Бурятский театр принял участие в международном фестивале «Байкальский талисман» 

15:46

Бурятия подписала межрегиональную Декларацию о взаимопонимании и сотрудничестве 

15:35

Таксисты Бурятии ознакомились с требованиями Минтранса на период чемпионата мира по боксу 

14:59

Солнечная энергия обеспечит бурятских фермеров электроснабжением 

14:49

​Угай бэлигтэй уран дархан 

14:45

В Улан-Удэ стартовал 80-й юбилейный театральный сезон 

14:33

​Дачная амнистия в Бурятии продлена до 1 марта 2021 года 

14:29

Пожары в районах Бурятии за минувшие выходные 

14:15

В Бурятии прошла массовая посадка леса  

13:54

​Халхын голой байлдаанай Илалтын 80 жэлэй ойдо зорюулагдаһан жагсаал Улаан-Үдэдэ үнгэргэгдэбэ  

13:44

В финал регионального конкурса Russian Event Awards вышли 19 проектов из Бурятии 

13:21

Улан-удэнцы "окунулись" в музыкальную историю Алтайского края  

13:11

Площадь Советов в Улан-Удэ соберет этносы России от Ханты-Мансийска до Сахалина 

13:10

Второй виртуальный концертный зал откроется в Бурятии 

13:05

В Бурятии выбирают «Народного участкового» 

12:46

Чемпионка Европы Дарима Сандакова призвала жителей Бурятии посетить ЧМ по боксу среди женщин 

11:46

В Улан-Удэ снесли незаконно возведенный пристрой к балкону 

11:41

Улан-удэнцам предлагают выбрать новую дату празднования Дня города 

11:33

В Бурятии думают, как снизить количество употребления алкоголя 

11:28

​В бурятском селе Бичура пройдёт уникальное туристское событие 

11:25

Артисты театра «Байкал» вернулись домой после победы в Международном конкурсе 

11:23

​Россия, Монголия и Китай укрепляют сотрудничество 

11:21

Расторгнут договор с директором хореографического колледжа Бурятии 

11:07

Бурятские ресурсоснабжающие организации сбрасывают сточные воды в реки Муя и Муякан 

11:06

Бурятия представила свои туристские возможности на Генеральной ассамблее UNWTO  

11:01

Мошенники предлагают улан-удэнцам удалёнку, а после снимают все деньги со счетов через «программное обеспечение» 

10:45

В Улан-Удэ прошел парад в честь 80-летия Победы на реке Халхин-Гол  

10:42

​Буряад Уласай Толгойлогшо Улаан-Үдын засаг даргын тушаалда зууршалагшадтай уулзаа 

10:39

В Бурятии закрепили единый принцип зачисления доходов от штрафов 

10:30

Студотряд «Арон» устроил экологическую акцию на берегу Байкала 

10:09

Бурятские семьи с детьми смогут поучаствовать в программе льготных ипотечных кредитов 

10:00

Дети-сироты в Бурятии смогут получить единовременную денежную выплату 

09:53

В Улан-Удэ сотрудники УФСИН помогли в проведении косметического ремонта 

09:38

​В Бурятии в соревновании по разбиванию хребтовой кости автомобиль выиграл волейболист 

09:35

Глава Бурятии провёл совещание по проблемным объектам долевого строительства  

09:06

Иволгинский район Бурятии отметил 80-летний юбилей  

08:45

Зурхай на ​16 сентября, 17 лунный день 

08:35

​Местами небольшой и умеренный дождь, днём до + 18 ожидается в Бурятии, сегодня, 16 сентября 

Наши издания