757
Урда дугаарта уласай хэмжээнэй “Баатар, Дангина” гэһэн заншалта болоһон мүрысөөндэ Ахын аймагай Орлигой дунда һургуулиин 11-дэхи классай һурагша Арюна Аюшеева түрүүлжэ гараа гэжэ мэдээсэһэн байнабди. Ерэхэ зун Улаан-Үдэдэ үнгэргэгдэхэ Бүгэдэ буряадуудай “Алтарганын” найр нааданда гоо басагадай “Дангина” мүрысөөндэ” Буряад Уласаа түлөөлхэ үндэр эрхэдэ Арюна хүртөө.
Тус мүрысөөн “Алтарганада” хэрэглэгдэхэ бүхы дүримүүдээр болоо гээд хэлэхэ шухала. Зохидоор ба өөрсэ маягаар өөрыгөө харуулалга, түхэл шарайн зохид тала болон буряад арадай хэлэ, ёһо заншалнууд ба гуримуудые мэдэлгэ нэн түрүүн сэгнэгдээ.
Мүрысөөн дүрбэн шатаһаа бүридөө. Жэшээлбэл, “Магтан дуулая угаа, нютагаа” гэһэн түрүүшын түлэбтэ нютаг, уг гарбал тухайгаа урлалай элдэб шэглэлнүүдые хэрэглэн, өөрсэ соносхол-урилга хабаадагшад дурадхаа. Үшөө тиихэдэ дуулаха, хатарха болон үдэшын гоёлой хубсаһа хунар ба гоёолтонуудые харуулха түлэбүүд мүрысөөнэй гуримда оруулагдаа.
Сэлэнгын аймагай Ноёхоной Алтана Ринчинова үшөө бага байхадаа, “Баатар, Дангинын” мүрысөөндэ хабаадажа эхилээ. “1-дэхи, 3-дахи болон 4-дэхи классуудай ябахадаа, “Эдир Дангинын” мүрысөөндэ хабаадаһанаа һанаад ябагшаб. Аймаг дотороо түрүүшын һууринуудые эзэлһэн байнаб. Харин ехэ болоод, 2014 ондо түрүүшынхиеэ “Дангинын” мүрысөөндэ хабаадажа, финалда орожо шадаагүйб. Тэрэ гэһээр һайн бэлэдхэл ябуулжа, заал һаа түрүүшүүлэй тоодо орохоб гэжэ урдаа зорилго табиһан байнаб”, - гэжэ дуу, хатарай болон аман зохёолой “Сэлэнгэ” ансамблиин гэшүүн Алтана Ринчинова хөөрэнэ. Тус мүрысөөндэ Алтана гурбадахи шатын диплом абажа, олон тоото нютагаархинаа, нүхэдөө болон түрэл гаралаа баярлуулба гээшэ.
Хоёрдохи шатын диплом Буряадай республиканска багшанарай колледжын оюутан Наран-Туяа Базарова абаба. Манай “Буряад үнэн” сонин ходо уншажа байдаг уншагшаднай энэ басаганай түрэл һуралсалайнгаа гуламтада “Дангина” болоһон тухай һанана ёһотой.
Зэдын аймагай Гэгээтэйн һургуулиин шаби Сэсэг Цыбикова анха түрүүшынхиеэ “Дангинын” мүрысөөндэ хабаадажа, абаһаар лэ нэгэдэхи шангай дипломдо хүртэбэ.
Һүүлшын шатада оролсохоб гэжэ һанаагүйб. Тайзан дээрэ гарахын урдахана хүл, гарни һалганаад абаа. Харин гараад лэ, айхаяа болишооб, - гэжэ Сэсэг Цыбикова һанамжаараа хубаалдана.
Сэсэг хадаа бага наһанһаа хойшо хатарха, дуулаха дуратай байһанаа мэдүүлээ. Үшөө нэгэдэхи классай байгаад, “Баяр” гэһэн ансамбльда хатаржа эхилһэн байна. Гэхэтэй хамта, “Наранай туяа” болон бусад дуушадай мүрысөөнүүдтэ хабаадаһан юм.
Суг хамта нүхэсэжэ, хатаржа байһан басагадни булта оюутад боложо, элдэб хото городуудаар таранхай. Тиимэһээ басагадаа ехээр һанан гунигланаб, - гэжэ Сэсэг зүрхэнэйнгөө досоохиие нээнэ.
“Дангинын” мүнгэн титимдэ хүртэһэн Арюна Аюшеева мүн лэ баһа иимэ мүрысөөнүүдтэ анха түрүүшынхиеэ хабаадаһан байна. Тэрэ Ахын аймагай Орлигой дунда һургуулиин 11-дэхи классай һурагша мүн. “Ухаагүй ехээл баярлажа байнаб. Түрүүшынхиеэ хабаадаһан аад, илалта туйлахадаа, гайхалтай шэнги. Нэгэдэхи классай байхадаа, дуулахаяа тайзан дээрэ гарааб. Харин 4-дэхи классһаа хойшо хатарнаб”, - гэжэ Буряадай “Дангина” басаган баяраа мэдүүлнэ. Энэ бэрхэ басагые мэргэжэл ехэтэй Раджана Андреевна Жужаева бэлдээ гэжэ хэлэхэ шухала.
Арюна Аюшеевагай аба, Ахын аймагай Жэлгэнэй дасаниие һэргээгшэ, мүнөө үедэ шэрээтэ лама Данзан-Норбо Аюшеевэй аргагүйгөөр баярлаһаниинь ойлгосотой.
Борис БАЛДАНОВ
Авторай фото-зурагууд
