​"Алтарганадаа" эршэм бэлдэнэбди

Буряад Уласай Засагай газарай дэргэдэ үнгэргэгдэдэг заншалта брифинг дээрэ байгша оной июлиин 1-3 үдэрнүүдтэ болохо Бүгэдэ буряадуудай уласхоорондын “Алтаргана” нааданай бэлдэлгын ажал тухай мэдээсэгдэбэ.

Соёлой сайд Тимур Цыбиков гурбан үдэрэй туршада үнгэрхэ Ехэ нааданай харалганууд тухай мэдээсээд, тэндэ ажаллаха жюриин гэшүүдтэй танилсуулба.

- Мүнөө ондоо газарнуудһаа хэн жюриин гэшүүд болохоб гэжэ эли бэшэ, харин манай Буряад оронһоо түлөөлхэ зониие нэрлэһүү. Бүхыдөө зохёохы шэглэлэй 15 харалганууд эмхидхэгдэнхэй. Хабаадаха газар, гүрэн бүхэнһөө нэгэ-нэгэ хүн жюридэ бүридхэгдэхэ, харин эзэд – хоёр хүниие табина,- гэжэ Тимур Гомбожапович тайлбарилба.

“Буряадай нэгэ үдэр” гэһэн ёһо заншалай харалганай жюриин түрүүлэгшээр хэлэ бэшэгэй эрдэмэй доктор Людмила Дампилова шэлэгдээ. Арадай дуунуудай харалганай жюриин түрүүлэгшээр СССР-эй арадай артистка Галина Шойдагбаева, үльгэршэдэй харалганда - Россиин арадай артистка Нина Токуренова, дангинанарай харалганда «Краса России в Бурятии» гэһэн Бүхэроссиин ниитын эмхиин захирал Руфина Уюина, “Монгол арадуудай дангина” болоһон Арюна Бубеева гээд ажаллаха. Уран урлал, дархашуулай харалганай түрүүлэгшээр мэдээжэ уран зураашан Даша Намдаков ажаллаха, уран хубсаһанай бүтээлэй харалганда мэдээжэ модельер Зоя Дамбиева Игорь Сарапулов хоёр хүдэлхэ. “Нангин бууса” гэһэн харалганда Арадай Хуралай депутат Леонид Турбянов болон Буряадай фермернүүдэй эблэлэй түрүүлэгшэ Баир Бальжиров гээд жюриин тоодо оронхой. Буряадай мүнөө үеын дуунуудай харалганда - Елена Борохитова Зоригто Тогочиев хоёр ажаллаха. Уран шүлэгэй харалганай жюриин түрүүлэгшэ уран шүлэгшэ Баир Дугаров, эссе-богонихон хөөрөөнүүдэй харалганиие Буряадай арадай поэт, Уран зохёолшодой холбооной түрүүлэгшэ Матвей Чойбонов хүтэлхэ. Баримтата фильмүүдэй харалганда - уран зураашад Зоригто Доржиев, Олег Юмов гээд ажаллаха, фото-зурагуудай харалганда - Вячеслав Урбазаев Зоригто Дагбаев хоёр жюридэ оронхой, номой харалганда эрдэмтэн Сергей Ошоров болон багша Жаргал Бадагаров гэгшэд жюридэ ажаллаха юм.

- Мүнөө жэлэй “Алтарганын” шэнэ хубилалтанууд гэхэдэ, нэгэдэхи, хоёрдохи, гурбадахи һууринууд байхагүй, харин гурбан түрүү һууринууд тодороод,илагшад булта адли харалганай лауреадууд болохо юм, - гэжэ соёлой сайд мэдээсэбэ.

Мүн лэ шангууд тухай хэлэхэдэ, шан 10 мянгаһаа 40 мянга хүрэтэр мүнгэн хэмжээнтэй. “Буряадай нэгэ үдэр”, “Дангина”, “Нангин бууса”, “Кино”, “Хубсаһанай бүтээлэй” харалгануудта 40 мянган түхэриг шан үгтэхэ, юуб гэхэдэ, эдэ харалгануудта гарза ехэ гарадаг ха юм даа.

- Онсо тэмдэглэмээр юумэн гэхэдэ, илагшадта бултандань танка бүтээлнүүд баригдаха. Энэ бүтээл уран гартан Эржена Буиновагай бүтээлээр хэгдээ. Ивалгын дасанай уран дарханай таһагтай оло дахин зүбшэгдөөбди. Торгон утаһаар “Ом маани бадмай хум” гэжэ һиилээтэй, ара таладань хуушан монгол бэшэгээр “Алтаргана” гэжэ, мүн буряадаар “Илагшада” гээд бэшээтэй. Эгээл доронь үлзы бүтээгдэнхэй. Тэрэниие уран дархан, Буряад Уласай Гүрэнэй шангай лауреат Юрий Эрдынеев бүтээгээ, - гэжэ Тимур Цыбиков мэдээсэбэ.

Һаяын сагта энэ урай туг Этигэлэй хамбын хүреэндэ арамнайлагдаха юм. Тиигэжэ ехэ үнэ сэнтэй бэлэг “Бүгэдэ буряадуудай уласхоорондын нааданай илагша” гэһэн үндэр нэрэ зэргэ гэршэлһэн тэмдэг дурасхаалай ехэ һүлдэ боложо үгэхэ юм.

Шэнэ хубилалтанууд тухай хэлэбэл, “Һэеы гэрэй” харалганай орондо “Нангин бууса” гээд мүнөө үеын хүдөө ажахы эрхилэгшэ айл бүлын амжалтатай байдал харуулһан үзэмжөөр һэлгэгдээ. Эстрадна дуунуудай харалган ганса томошуулай дунда үнгэрдэг һаа, мүнөө жэл 16 наһан хүрэтэр багашуул хабаадаха аргатай болоо.

Үшөө нэмэжэ хэлэхэдэ, эдэ бүхы харалгануудые үзэхэ, хараха гэбэл, мүнөөнһөө орохо биледээ худалдан абахада болоно. Һайн шэнэлэлтэ гэбэл, хари гүрэндэшье, хаанашье байһан зон сүлжээ холбооной ашаар билет худалдан абаха аргатай болоо бшуу.