1160
Мүнөөдэр, ноябриин 9-дэ, Буряадай драмын театрай тайзан дээрэ РСФСР-эй арадай артист Чойжинима Гениновэй 110 жэлэй ойдо зорюулагдаһан «Үбгэд+Хүгшэд» гэһэн зүжэг табигдаха.
Чойжинима Генинов 1907 ондо Хэжэнгэ аймагай Хөөрхэ нютагта 1907 ондо түрэһэн юм. 18 наһатай болотороо тэрэ дасанда хувараг ябаа. 1925 ондо Чойжинима Генинов дасанаа орхижо, Хориин залуушуулай һургуули ороһон юм. Бэлиг талаантай хүбүүе тэрэ һургуулида багшалжа байһан Х. Намсараев тэмдэглэһэн байна.
1920-ёод оной һүүл багта Верхнеудинск хотодо Үндэһэтэнэй уралагай байшанай дэргэдэ театральна студи нээгдэжэ, аймагуудай комсомолой эмхинүүд эгээл бэлигтэй залуушуулаа һурахыень эльгээһэн байна. Тэдэнэй тоодо, Чойжинима Генинов ерээ. Бэлигтэй хүбүүн арадай дуу дуулаха, арадай хүгжэмэй хэдэн зэбсэгүүд дээрэ өөрөө наадажа һураһан юм. Тиигэжэ театрай ажабайдалтай танилсаһан хүбүүн, 30 гаран жэлдэ түрэл театртай хуби заяаагаа холбоһон юм.
Чойжинима Генинов түрүүшын мэргэжэнги зүжэгшэдэй тоодо Намжил Балданогой "Прорыв" гэһэн зүжэгтэ түрүүшын рольдо наадаһан юм. Тэрэ гэһэнһээ хойшо залуу бэлигтэн Буряад драмын театрай бүхы шахуу зүжэгүүдтэ наадажа, ялас гэмээр үхибүүнэйшье, шогууша үбгэнэйшье роль гүйсэдхэдэг һэн.
Буряад Уласай Соёлой яаманай сайтһаа гэрэл зураг абтаба.
1936 ондо Чойжинима Генинович буряад делегациин бүридэлдэ Москва хото ошожо, Буряадай соёлой үсөөхэн түлөөлэгшэдэй тоодо Ажалай Улаан Тугай орденоор шагнагдаһан юм. Тэрэл сагта Чойжинима Гениновэй гүйсэдхэһэн буряад арадай дуунууд миндаһан дээрэ буулгагдажа, хүн зоной һонирхол ехэтэ татаһан юм. Мүнөөшье болотор Чойжинима Генинов улас доторой бэлигтэй хүгжэмшэн, дуушан гэжэ мэдээжэ. Тэрэ өөрынгөө зохёоһон дуунууд туухайгаа оройдоо хэлэнгүй хангюурдадаг һэн, тиимэһээ тэдэниие хүн зон арадай дуунууд гэжэ мүнөөшье болотор һанадаг. Буряад театрай зүжэгшэдэй аймагуудаар гастрольдо ябахадань, зүжэгэй һүүлээр хүн зон тарангүй, Чойжинима Гениновичые дуу дуулахыень гуйжа, зүжэгшэн эсэһэнээшье мэдэнгүй, харанхы һүни болотор хүн зониие хужарлуулан байгша һэн.
Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайнай эхилхэдэ, Чойжинима Гениновые сэрэгэй албанда татахадань, Буряадай засаг зургаан театртаа ажаллыхыень үлеэгыт гэжэ гуйһан юм. Тэрэ гуйлтаар артист уласай сэрэгэй госпитальнуудаар ябажа, олон яһатанай сэрэгшэдтэ буряад дуунуудаа хангюурдагша һэн.
Гуша гаран жэлэй туршада Чойжинима Генинов наянһаа дээшэ рольнуудта наадаһан байха юм. Хэдышье сүлөөгүй байгаашье һаа, Чойжинима Генинович зургаан нэгэ акттай пьесэнүүдые, «Соелма ба Баташулуун» гэһэн олон акттай пьесэ-домог бэшээ. Тиихэдэ «О красоте сценической речи» (1963), «Самоучитель игры на хуре» гэһэн методическа заабаринуудые бэшэһэн юм.
Бурханай үршөөһэн бэлиг талаантай, сэхэ сэбэр, зөөлэн зантай Чойжинима Генинов суг хүдэлдэг нүхэдэйнгөө дунда хүндэтэй ябаа. Мүнөөшье хүрэтэр зүжэгшэнэй дурасхаал мүнхэлэгдэн байна.
