​​Эбэр бүреэ Ахаһаа эхи абаа

Эндэ һаяшаг Өөрлигэй хүгжэмэй һургуули 50 жэлэйнгээ ойн баяр тэмдэглээ. Энэ һургуулиин хүгжэлтэдэ ехэхэн хубитаяа оруулһан зоной нэгэн мүнөө ажаллажа байһан захирал Туяна Ошорова бо­лоно.

Хүгжэмэй оршондо хүмүүжүүлэгдэһэн

Хара багаһаа дуу хүгжэмдэ абьяа­стай басагаханиие гэртэхинь Өөрлигэйнгөө хүгжэмэй һургуулида үгэһэн юм. Гомбожаб Жамсаевич Самаев багшадаа чанза дээрэ заалгажа, тэрэ хүгжэмэй һургуулияа Туяна Ошоро­ва эрхим түгэсэһэн юм.

Һургуулиин 9 анги дүүргэһээр лэ, хүгжэмэй оршондо хүмүүжүүлэгдэһэн басаган ондоо мэргэжэл шэлэхэеэшье һанаагүй, Пётр Чай­ковскиин нэрэмжэтэ хүгжэмэй һургуули руу ерээд лэ, шалгалта эрхим дабажа, оюутан болошоһон юм. Чанза дээрэ наададагшье һаа, иочи­най хүгжэмэй таһаг руу оробо. Бэ­лигтэйхэн басага Елена Данирова багшань дары обёоржо, өөрынгөө эрдэм мэдэсээрээ, дүй дүршэлөөрөө хубаалдажа, хүгжэм гээшые бүхы наһанайнь харгы залажа үгэһэн бай­гаа. Туяна Михайловна мүнөөшье болотороо Елена Ивановна багша­таяа холбоогоо таһалаагүй. Өөр ту­хай намда хөөрэгты гэжэ гуйхадам­ни, эрьелдээд лэ, багша тухайгаа хөөрэнэ. Иимэл гүб даа, хүнэй хуби заяанда багша ушархадаа, алишье сагта, хэдышье он жэлнүүдэй ошохо бүри багшын һургаал улам нангин боложол байдаг. Энэншье зүб, мүнөө Улаан-Үдын уралигай һургуулида багшалжа байһан Елена Данирова­гай шабинар булта хаа-хаанагүй эр­хим хүгжэмшэд, хүгжэмэй эрхим баг­шанар, нютаг аймагуудтаа хүгжэмэй һургуулинуудай захиралшье болон ажалладаг юм. Тэдэнэй тоодо Туяна Ошоровагай нэрэ эгээл түрүүн нэр­лэгдэдэг. 

19 жэл хүгжэмэй багшаар ажаллана

Туяна Ошорова хадаа Улаан-Үдын хүгжэмэй колледж дүүргэһээр лэ, Зүүн Сибириин соёлой дээдэ һургуулиин оюутан болоһон юм. Тэн­дэ 2 курс һураад лэ, Монголой Соёл уралигай ехэ һургуулиин оюутан болоһон байна. Тэрэниие дүүргэһээр лэ, иочин гэжэ хүгжэмэй зэмсэ­гэй багша болоо бэлэй. Гэхэ зуура, хүгжэмэй колледж дүүргэм сасуугаа нютагаа бусажа, багшалжа эхилээ, харин дээдэ эрдэм заочно түхэлөөр һуража абаһан байна.

19-тэйхэн наһанһаа түрэл хүгжэмэй һургуулияа бусажа, багахан үхибүүдые иочин гэжэ зэмсэгтэй танилсуулжа захалаа. Иимэ шэнэ хүгжэмэй зэмсэгтэ үхибүүд дары һуража, аймагай, уласай, можын, уласхоорондыншье харалгану­удта амжалтатай хабаададаг бо­лонхой.

- Минии шабинар булта бэлигтэй, бэрхэнүүд. Гурбан шабинарни хүгжэмэй кол­ледж дүүргээд ерэжэ, мантаяа суг багшалжа эхилэнхэй. Нэгэ һурагшамни “не очень” гэһэн зэм­сэгнай яһал “даже очень” байжа байгаа гээд шоглоо бэлэй. Мүнөө Дарима Вамбуева, Надежда Сама­ева, Цымжит Дамбаева минии харгыгаар ябажа, иочинай багшаар эндээ эрхим ажал­лана, - гээд Туяна Михай­ловна хөөрэнэ.

Уралигай һургуулиин захирал

2011 онһоо Туяна Ошорова Өөрлигэй хүүгэдэй уралигай һургуулиин за­хиралаар томи­логдонхой. Эндэ һаяхан Санкт-Петербургын НТВ каналһаа айлшад Аха ай­маг ерэхэдээ, хүгжэмэй һургуулиин ажаябуулгатай танилсажа, элдэб хүгжэмтэ зэмсэгүүдтэй байһандань ехэтэ гайхаһан байгаа. Үнэхөөрөөшье, Туяна Михайловна­гай омогорхол - хүүгэдэй хүгжэмэй һургуулиин хүгжэмэй зэмсэгүүдэй хэрэгсэлнүүд гээшэ. Энэ һургуулида буряад арадай заншалта хүгжэмэй зэмсэгүүд булта бии юм.

- Манай Аха аймагһаа эхи аба­жа, Буряадтамнай эбэр бүреэ гэжэ хүгжэмтэ зэмсэг дэлгэрһэн юм. Тэрэ үедэ соёлой таһагые даагшаар Да­рима Литвинцевагай ажаллажа бай­хадань, бидэ зорюута Монгол орон ошожо, хүгжэмэй һургуулидаа хоёр эбэр бүреэ асараа бэлэйбди, - гэжэ Туяна Ошорова хөөрэнэ.

Эбэр бүреэ Өөрлигэй хүгжэмэй һургуулида байгуулха һанамжа хүгжэмэй багша Зоригто Ринчинов оруулһан байна. Зоригто Агын “Амар сайн” театрта ажаллажа байхадань, монгол багша эбэр бүреэгээр наадажа һургаһан юм. Мүнөө Аха ню­таг зөөжэ ерэһээр, эндэ хүгжэмэй ажал эрхим ябуулдаг, хүгжэмэй олон зэмсэгүүд дээрэ наадажа шададаг байна. Тиигэжэ мартагдаад байһан хүгжэмтэ хэрэгсэл амжалтатайгаар заагдажа, шабинарынь хаа-хаанагүй элдэб харалгануудта хабаадажа, аяар холын угсаатанайнгаа заншал­та аялгаар хүн зоноо гайхуулдаг юм. Мүнөө энэ зэмсэг хаа-хаанагүй буря­ад аймагуудаар таранхай. Гэхэ зуура, Ахаһаа эхи абаһан түүхэтэй бшуу.

Туяна Михайловна Гатабын Баяр (Ахын Баяр лама) нүхэртэеэ гурбан хүүгэдые мүндэлжэ, хүн болгожо байна. Ехэ басаган Алима мүнөө П. Чайковскиин нэрэмжэтэ уралигай колледждо хатарай таһагта һурадаг. Үшөө багахан ябахадаа, Буряад Ула­сай “Эдир дангина” харалганда ила­жа гараа бэлэй. Алима хэды хатар нааданда абьяастайшье һаа, уран зохёол уншаха, уран гоёор хэлэхэ, сээжээр уншаха дуратай юм. Хоёр багашуулыень үшөө хэншье боло­хонь эли бэшэ, гэбэшье соёл бэлиг­тэй зоной үхибүүд хэзээдэшье угаа уһанда хаяхагүйнь эли.

Хүгжэмэй һургуулиин ойн баярта Туяна Михайловнагай багша Елена Данирова ерээ, мүн Зэдэ, Захаамин, Түнхэн аймагуудай хүүгэдэй искусствын һургуулиин захиралнууд ерээ. Өөрлигэй хүүгэдэй хүгжэмэй һургуулиин шабинар үндэр хэмжээнэй бэлиг шадабарияа харуулжа шадаа. Алия Ринчинова, Арьяна Цыбикмитова, Долгор Гергенова, Олег Иванов, Баясхалан Хайдуков гэгшэд зүрхэ сэдьхэл хүдэлгэмэ ирагуу һайхан дуугаараа багшанараа, айлшадаа баясуулаа. Буряад арадай хүгжэмтэ зэмсэгүүдэй “Ахын баялиг” гэһэн ансамбль, “Саран туяа” гэһэн ятагын, “Найдал” гэһэн эбэр бүреэ, лимбэ хүгжэмэй ансамбль, “Алтан наран” гэһэн чанзын ансамбль, пианистнуудай ансамбль гээд гоё һайхан хүгжэмтэ наадаараа гайхуулаа. Иочин дээрэ залуу багша Дарима Вамбуева наадажа, ёһотойл ойн баярай үдэшэ шэмэглээ. Харин хатарай “Уулын сууряан”, “Хараасгай”, “Эдельвейс” гэһэн бүлэгүүд һаргама һайхан хатараараа хүн бүхэниие хужарлуулаа.

Гэр бүлын альбомһоо гэрэл зурагууд абтаба