958
Байгша оной ноябриин 2-то Ородой Холбоото Уласай можо нютаг бүхэндэ “Арадуудай һуудал байдалай сэдэбээр ехэ диктант” (“Большой этнографический диктант”) гэһэн уласхоорондын гэгээрүүлгын хэмжээ ябуулга эмхидхэгдэхэ. Тэрэниие 2025 он болотор хугасаада Ород гүрэнэй яһатануудай гүрэнэй бодолгын хараа түсэбүүдые бэелүүлгын хэмжээндэ Яһатануудай хэрэгүүдэй талаар федеральна агентство Удмурт Уласай Яһатануудай бодолгын яамантай суг хамта үнгэргэнэ.
Ажаһуугшаднай арадуудай һуудал байдал тухай хэр зэргэ мэдэсэтэйб гэжэ диктантдасэгнэгдэхэ, мүн тиихэдэ гүрэнэймнай олон тоото арадуудай бэе бэеынгээ соёлой онсо шэнжэнүүдые ойлгон хүгжэхэдэнь туһалха, бүгэдэ Ородой Холбоото Уласай эрхэтэдбди гэһэн мэдэрэл, яһатанууд хоорондын эбтэй байдал ба хани барисаа бэхижүүлхэ арга олгоно. Гадна диктантын ашаар бусад арадуудай соёл тухай мэдэсын хэмжээ шалгахын хажуугаар арадуудай һуудал байдал шудалдаг эрдэмдэ – этнографида болон яһатанууд тушаа гүрэнэй бодолго бэелүүлгын амин шухала асуудалнуудта анхарал хандуулагдана.
Буряад орондо тус хэмжээ ябуулга Буряадай гүрэнэй ехэ һургуули, М.Н.Ербановай нэрэмжэтэ Буряадай аграрна колледж, Ивалга ба Загарай аймагуудай һургуулинуудта болон Байгал шадарай аймагай Турунтаево һууринай 1-дэхи дунда һургуулида үнгэргэгдэхэ.
Тиихэлээрээ диктантда ород хэлэтэйл һаа, эрдэм һургуулиин хэмжээнһээ, ниигэмэй бүлэгһөө, шажан мүргэлһөө, ямаршье гүрэнэй эрхэтэн байһанһаа илгаагүй булта хабаадаха аргатайт. Туршаха гэбэл, дээрэ нэрлэгдэһэн эмхи зургаануудта хандаха хэрэгтэй. Диктантда хабаадалга хүн бүхэнэй өөрын дуранай болон түлбэригүй.
