2016 оной Олимпиин наадануудта шалгарһан Үбэр-Байгалай хизаарай буряад басаган Туяна Дашидоржиева һаяхана Улаан-Үдэдэ болоһон Россиин Кубогта хүртэхын түлөө мүрысөөндэ һоригшо Светлана Батоевна Жигжитоватай ерэһэн байна. Мүрысөөнэй забһарлалай дунда манай корреспондент бэлигтэй һоригшотой хөөрэлдэбэ.
Бразилида һур харбагшадай Оросой суглуулагдамал команда Олимпиин тосхондо байгаагүй бшуу. Энээн тухай басагаднай олон тоото сурбалжалал соогоо нэгэтэ бэшэ дабтан хэлэһэн байна. Эгээл тэрэ зочид буудалда Светлана Батоевна байрлаа. Мүн тиихэдэ Ксения Перовагай һоригшо Станислав Попов баһа Рио ошолсоо. Харин Инна Степановагай һоригшонорой тэндэ ошоогүйдэнь ехэл гайхалтай юм.
- Манай Һур харбалгын федерациин һоригшо Владимир Николаевич Ешеевэй ашаар бидэ энэ зочид буудалда байгаабди. Ушар гэхэдэ, тэндэһээ дүтэхэнэ манай мүрысөөн үнгэргэгдөө. Харин Олимпиин тосхонһоо нэгэ часһаа үлүү ябаха байгаабди. Гэхэтэй хамта, тамиршадые зөөдэг автобусууд тусхай сагаар ябаа. Тиигэжэ манай командынхид заримдаа мүрысөөндэ гээгдэхэшье аргатай байгаа, - гэжэ Светлана Жигжитова хөөрэнэ.
Ямаршье мүрысөөнэй урда тамиршад һанаата болодог гээшэ. Заримдаа бэеэ гартаа барижа шадангүй, тэдэ һалашадаг заншалтай. Харин манай басагад айжа, хүл гарынь һалганажа байгаагүй. Энээн тухай Светлана Батоевна мэдүүлнэ.
- Заал һаа тэдэ досоогоо бүхы юумэ баряад байгаа бшуу гээд һанагдана. Эртэ үглөөгүүр бодожо, басагадаараа элдэбын юумэ шашалдажа, түсэбүүдээрээ хубаалдадаг һэмди. Заримдаа һанааень даража, дэмжэлгын һайхан үгэнүүдые хэлэхэш. Иимэ ушар ямаршье мүрысөөн дээрэ тохёолдодог гээшэ. Тиимэһээ үдэр бүри тамиршандаа “Ши хэнһээшье үлүүш! Ши бэрхэш!” гэхэ мэтэ үгэнүүдые хэлэхэ хэрэгтэй. Мүн үдэшэ бүхэн баһа суг хамта суглардаг һэмди, - гэжэ һоригшо хэлэнэ.
Һүүлэй хоёр жэлэй хугасаа соо эдэ басагадай һайн дүнгүүдые мүрысөөн бүхэндэ харуулһан ажалайнь амжалта гэбэл, Олимпиин наадануудай мүнгэн медаль болоно бшуу. 2015 ондо манай командын дэлхэйн чемпионат шүүһэнэй удаа һур харбалгын түрүү тамиршад, команданууд бидэндэ нэгэ бага айһанаар хандадаг болонхой. Энэ байдал баһа амжалтада ехээр нүлөөлөө гэбэл, алдуу болохогүй.
Светлана Жигжитовагай хэлэһээр, манай командын гэшүүд үнгэрһэн жэлдэ ганса һорилгын хэмжээ ябуулгануудаар ябаа. Январь болон май һарануудта оройдоол нэгэ долоон хоногой хугасаа соо тэдэн гэртээ табигдаа.
Һур харбалгаар мүрысөөн бүхы дэлхэй дээрэ суутай “Самбодром” гэһэн талмай дээрэ үнгэргэгдөө. Тусхайлжа самбодромой хоёр талаар трибунанууд табигдаа. Харагшадай дунда Светлана Жигжитова байгаа.
- Оросһоо табан һоригшод өөһэдөө мүнгэ оложо, аяншалагшын гуримаар Олимпиадада ошообди. Мүрысөөнэй эхилтэр, бидэндэ аккредитаци үгэхэ бэзэ гэжэ найдалаа алдангүй ябаабди. Хэды тиигэбэшье, билет абажа, трибуна дээрэһээ мүрысөө хараабди. Харбалгын талмай альган дээрэ адли харагдажа байгаа. Талмайн акустика һайн байжа, басагадтаа элдэб юумэ хэлэжэ үгэхэ аргатай байһандаа баярлаа һэмди. Зарим һоригшод “Россия, вперёд!” гэжэ байгаад хашхаралдаа, нүгөө зариман яагаад харбахые, техническэ талыень командынхидтаа хэлэжэ үгөө, - гэжэ Светлана Батоевна хөөрөөгөө үргэлжэлүүлнэ.
Мүнгэн медаль абаһан басагадые тусхайлжа нээгдэһэн “Оросой байрада” хүндэлһэн байна. Басагад булта һоригшодоо дахуулаад, тэндэ ошоо. “Бразилиин эдеэ хоол түрүүшээр һонирхожо бидэ эдеэбди. Хэдэн хоног соо тэрэ залхуутай, амтагүй болоо. “Оросой байрада” налайтараа өөһэдынгөө хоол баряабди. Оросой Олимпиин хорооной түрүүлэгшэ Александр Жуков болон бусад айлшад һур харбагшадые амаршалаа. Тэндэхи тайзан дээрэ басагадайнгаа гараад байхада, бидэ, һоригшод, одоошье ехэ ажал хэһэнээ мэдэрээбди”, - гэжэ Светлана Жигжитова омогорхон һанамжална.
Хубиин тоосоондо манай басагад сооһоо ганса Инна Степанова гурбадахи шатада гараа. Үбэр-Байгалай хизаарай түрүү һоригшын хэлэһээр, булта басагад яһала һайнаар харбаа. “Олимпиин наадануудта хабаадаһан бүхы 64 эхэнэр тон адли оршон байдалда байгаа. Энэ ушарта хэнииньшье шүүхэ, алинииньшье бирагүйдэхэ аргатай юм. Жэшээлбэл, Хитадай тамиршанда Туяные шүүжэ гарахын түлөө һүүлшынгээ годлёор 10 очко тудаха хэрэгтэй байгаа. Тэрэ бай буудаха (мишень) тэг дундань тудаха азатай байшоо. Энээниие шүүмжэлжэ, алдуу дээрэ ехэхэн ажал хэгдэхэ байна”, - гэжэ мэдээжэ һоригшо мэдүүлнэ.
Өөрөө Светлана Жигжитова уласхоорондын классай спортын мастер юм. Тэрэ 13 наһатайһаа 39-тэй болотороо харбаһан намтартай. Удаань һоригшоор хүдэлжэ эхилээ. Тамиршан ябахадаа, Светлана Жигжитова СССР-эй чемпион болоһон юм. Нэгэ сагта дэлхэйн рекорд харуулһан түүхэтэй.
- Абаһаар лэ, һур харбалгаар бэеэ һорижо эхилээгүйб. Гимнастика болон баскетболдо туршааб. Оёдолойшье кружогто ябаһан байхаб. Нэгэтэ минии аба намайе һур харбалгын секцидэ бэшүүлээ һэн. Оройдоол хэдэн үдэр болоод, тэндэнь ошоо бэлэйб. Түрүүшынгээ годли табиһанаа мүнөөшье болотор һанадагби.
Минии түрүүшын һоригшод Батор Догдомэ болон Станислав Белогубов гэгшэд болоно. Тиигэжэ мүнөөшье болотор һур харбалга - дуратай ажални. Үхибүүн ябахадаа, һур харбалгые хэды дахин орхихоб гэжэ һанадаг һэм. Иимэ мэдэрэлдэ ямаршьеб даа мүрысөөндэ муугаар хабаадаһанай удаа абтагша бэлэйб. Нэгэ дахин аяар хоёр долоон хоног соо һорилгоёо орхёод ябааб. Теэд тэсэнгүй бусааб. “Би юундэ хүнүүдэй хойно ородог болохобиб, бултантай адли ганса арбые тудахаб” гээд лэ шүдөө зуугаад, һорилгонуудаа хэжэ эхилээб, - гэжэ Светлана Батоевна тамиршан болоһон тухайгаа һонирхолтойгоор хөөрэнэ.
Светлана Жигжитова оройдоол 16 наһатайдаа СССР-эй залуушуулай суглуулагдамал командын гэшүүн болоо. 17 наһатайдаа СССР-эй чемпион боложо шадаа. Тэрэ гэһээр 2000 оной эхин болотор элдэб мүрысөөнүүдтэ хабаадажа, аргагүй ехэ амжалтануудые туйлаһан намтартай юм. 39 наһатайдаа спорт орхижо, һорилго хэжэ эхилээ. Светлана Батоевнагай түрүүшын шаби Саяна Цыремпилова байһан юм. Һонирхолтой гэхэдэ, тэрэ хүршэнэрэйнь басаган гээшэ. 2009 ондо Саяна Цыремпилова эдиршүүлэй дунда дэлхэйн чемпионадта хоёрдохи һуури эзэлжэ, һоригшоёо аргагүйгөөр баярлуулаа һэн. Харин мүнөө үшөө нэгэ шаби - Туяна Дашидоржиева һоригшынгоо нэрэ мүнхэлбэ ха юм даа.
Автор: Борис БАЛДАНОВ









