​Шэбэртэдэ болоһон боксын һайндэр

Октябриин 22-23-най үдэрнүүдтэ Бэшүүр аймагай Шэбэртын Соёлой байшан соо боксоор “Турнир чемпионов” мүрысөөн үнгэрөө. Энэ ехэ һайндэртэ Буряад Уласай габьяата һоригшо, боксоор Буряад Уласай ахамад һоригшо Бадма Цыренович Бадмаевай үүсхэлээр Ородой Холбооной, Европын ба дэлхэйн чемпионой нэрэ зэргэдэ хүртэһэн мэдээжэ тамиршад ерээ. Сугтаа ерэлсэһэн нютагаймнай һоригшод: Б.Б. Улзытуев, Ж.Б. Норбоев, А.А. Кицелев, залуушуул Булат Бадмаев, Евгений Жамбаев, дүй дүршэлтэй Афанасий Иванов гэгшэд олон эдир боксёрнуудые асараа.

Бэшүүрэй хүүгэд болон эдиршүүлэй тамирай һургуулиин дарга В.И. Никонов, орлогшо А.Г. Притчин, Баруун Гутайда хүдэлдэг Шэбэртын залуу һоригшо А. Будаев, нютагай һоригшод Д.А. Будажапов, Б.А. Аюшеев гэгшэдэй шабинар хабаадаа. Эгээл иимэ мүрысөөн энэл Соёлой байшан соо майн 10-да болоо һэн.

Турнирай эхиндэ һомоной дарга Ц-Д.Ц. Шоймполов, В.И. Никонов, Б.Б. Улзытуев, Б.Ц. Цыдыпов, М.А. Павлов, Б.Ц. Бадмаев гэгшэд амаршалгын, баярай үгэнүүдые хэлэжэ, эдиршүүлдэ амжалта хүсөө. Соёлой байшангые даагша байһан Т.Б-Д. Эрдынеева найрые хүтэлөө.

Энэ һайндэртэ зорюута айлшалһан аха дүүнэр педагогикын эрдэмэй доктор В.Ц. Цыренов, багша Г.Ц. Цыренов нютагаа хаража баярлаа. Эсэгэнь, Цыбикжап Цыренович, хүүгэд болон эдиршүүлэй тамирай һургуулиин директор байхадаа, үхибүүдые һайнаар һоридог һэн. Тэрэ Бэшүүр нютагта заншалта болоһон Советскэ Союзай Герой Е.И. Соломенниковэй турнир үнгэргэжэ эхилһэн байна.

Нютагаа суурхуулагшын амжалта тухай

Һүүлэй гурбан жэлэй туршада Б.Ц. Бадмаев боксоор һорилго хэхэдээ, үндэр амжалтануудые туйлажа, нютагаа суурхуулаа. Багаһаа хойшо шуран, шамбай хүбүүн һурагша байхадаа, боксын секцидэ ябажа эхилээ. Түрүүшынгээ Ц.Ц. Шоймполов, Б.Б. Улзытуев һоригшодые ехэ дулааханаар дурсадаг. Тэрэ үедэ Шэбэртэдэ бокс үргэнөөр дэлгэржэ, нютагай хүбүүд Бадма Жигмитов, Владимир Султумов гэгшэд мастерай нэрэ зэргэдэ хүртөө һэн. Һүүлдэнь манай ахатан Ц.Ц. Санжиев бэрхэ боксёр болоһон, тиигээд залуу хүбүүдые дахуулжа, боксдо һургажа эхилээ. Цырен-Дондок Шоймполов оюутан ябахадаа, «Локомотив» бүлгэмэй чемпион болоһон. Б.Ц.Бадмаевай һорилго хэжэ эхилхэдэ, Бадмын үетэн, ахамад хүбүүд барандаа Буряадайнгаа чемпионууд болоошьегүй һаа, дээдын шангуудта хүртэгшэ һэн. Б.Ц.Бадмаевай эгээл түрүүшын ехэ амжалта - РСФСР-эй мүрысөөндэ, 1977 ондо Липецк хотодо мүнгэн медальда хүртөө. Тэрэ мүрысөөндэ сугтаа һурадаг нютагайнь нүхэр Михаил Павлов алтан медаляар шагнагдаа бэлэй. 1978 ондо Магадан хотодо Сибириин ба Алас-Дурнын һурагшадай спартакиадада 2-дохи һуурида гараа.

Нүгөө жэлынь Урда Казахстанай Чимкент хотодо Бүхэсоюзна турнирай чемпион болоо. 1979 ондо Буряадай АССР-эй чемпион, “Бэлигтэй залуу эрхим боксёр” гэжэ тэмдэглэгдэһэн байна. 1980 ондо “Байгал” турнирай чемпион боложо тодороо.

1981 ондо СССР-эй залуушуулай мүрысөөндэ 2-дохи һуури эзэлээ. Тэрэл жэлдэ Бадма Цыренов Ташкент хотодо СССР-эй чемпионадта уласхоорондын тамирай мастер Дюсековтэй уулзажа, хэдыхэн очкогоор булигдаа һэн.

Наһанайнгаа хани нүхэр Валентина Няндыковнатаяа үри үхибүүдээ ажабайдалай үргэн харгыда гаргаа. Цырен, Ирина, Булат гурбан Санкт-Петербургда олон жэлдэ һайн ажаһуугаа. Хоёр ехэнь айл болоһон, одхон Булат эсэгынгээ замаар боксоор һорилго Буряад Уласай Үндэһэтэнэй 1-дэхи лицей-интернадта ябуулна. Үбгэн аба эжы хоёр аша Арсалана, Арья, зээ Зандана харалсажа, сэдьхэлээ баяраар дүүргэдэг гээшэ.

Потанинай шандааһатай Вика Могильная Сибириин федеральна тойрогой чемпион болоо. Соёлма Будаева, Ангелина Кабакова, Людмила Воронцова, Юлия Пермякова гэгшэд шалгараа. Ростовой можын Цимлянск хотодо Л. Воронкова хүрэл медальда хүртөө.

Энэ ехэ амжалтануудай туйлагдаһанай удаа Буряадай үндэһэтэнэй 1-дэхи лицей-интернадта Валерий Пурбуевич Доржиевай, Нимажап Ильич Илюхиновай нэтэрүү оролдолго туһаламжаар боксын танхим барюулагдажа, нээлтын баяр ёһололдо Буряад Уласай Толгойлогшо В.В. Наговицын түрүүтэй олон айлшад байгаа.

2014 ондо Свердловско можын Нижний Тагил хотодо Эржэна Бадмаринчинова 1-дэхи, Людмила Воронцова 2-дохи һууринуудые эзэлээ. Удаань Башкириин Салават хотодо Людмила Воронцова Кристина Ткачёва хоёр алтан медаль, Татьяна Константинова мүнгэн медаль абаа. Тайвань гүрэнэй Тайпэй хотодо К.Ткачёва 1-дэхи, Л.Воронцова 2-дохи һуури абаа. Венгриин Кестхейдэ эдэ хоёр басагад алтан медальнуудые шүүжэ, Людмила Воронцова Европын эрхим боксёрой нэрэ зэргэдэ хүртөө. Кемерово можын Междуреченск хотодо 8 боксёрнууд - алтан, 6 боксёрнууд - мүнгэн, табаниинь хүрэл медальнуудаар тэмдэглэгдээ. Эдэнэй дундаһаа 6 алтан медальтай, 2 мүнгэн медальтай басагадые Б.Ц.Бадмаев һоридог юм.

Тулын можын Алексин хотодо Люба Шарапова (48 кг шэгнүүртэ), Таня Константинова (63 кг соо), Юля Арефьева, Юля Кабакова (66 кг) бүхы шангай һууринуудые эзэлээ. Люда Воронцова 60 кг шэгнүүртэн соо шалгараа, Кристина Ткачёва (81-һээ дээшэ) 2-дохи һуурида гараа.

Һара урдахана Европын мүрысөөн Турциин Орду хотодо үнгэржэ, 5 басагаднай: Шарапова Воронцова хоёр - 2-дохи, Константинова, Кабакова, Ткачёва гурбан 1-дэхи һууринуудыеэзэлээ.

Илагшад тодороо

Һая үнгэрһэн чемпионуудай турнирта 80 гаран тамиршад тэмсэбэ. 2005-2007 онойхидой дунда илагшад: 26 кг - Желеков Матвей (Бэшүүр), 30 кг - Дамбадоржиев Данзан (“Номто”, Улаан-Үдэ), 32 кг - Шамов Алдар (ДЮСШ-16, “Эдельвейс”, Улаан-Үдэ), 36 кг - Белых Михаил (Бэшүүр), 40 кг - Иванов Алексей (Баруун Гутай). 2003-2004 онуудта түрэһэн эдир тамиршадай дунда илагшад: 34 кг - Сафонов Иван (Бэшүүр), 36 кг - Амрахов Камал (Бэшүүр), 42 кг - Бородин Кирилл (“Номто”), 44 кг - Конечных Егор (Бэшүүр), 46 кг - Некипелов Иннокентий (Бэшүүр), 48 кг - Бадмаев Ринчин (Шэбэртэ-«Номто»). 2001-2002 онойхидой дунда илагшад: 40 кг – Иванов Руслан («Номто»), 52 кг - Цыдыпов Эрдэм (Шэбэртэ-«Номто»), 54 кг - Очиров Содном («Номто»), 57 кг - Игумнов Роман (Шэбэртэ), 66 кг Куренков Алексей («Номто»). 2001-2002 онуудай басагадай дунда 54 кг - Бакшеева Кристина (Баруун Гутай), 57 кг - Енина Виолетта («Номто») илаба. 1999-2000 онойхидой дунда 54 кг - Ергалова Виктория «Номто»), 64 кг - Воронцова Людмила («Номто»), 81 кг - Ткачёва Кристина («Номто») шалгарба.

Иннокентий Некипелов, Людмила Воронцова гэгшэд эрхим боксёрой нэрэ зэргэдэ хүртөө.

«За волю к победе» гэһэн шанда Никита Разуваев (Баруун Гутай), тусхай шангуудта К.Ткачёва, А.Кабакова, Э. Цыдыпов гэгшэд хүртөө.

Дулгар Маланова эрхим судья гэжэ тоологдоо.

Туһалһан зондоо баяр хүргэе

Шэбэртын захиргаан, эмхидхэлэй комитет туһалһан зондо һайниие, баярые хүргэнэ: А.А. Цыбенов - үмсын ажалтай, Ю.М.Шагжиев– пенсионер; А.И.Савельев – Бэшүүрэй тоһоной заводой дарга, Арадай Хуралай депутат; А.В.Будаев, Д.Ц.Бадмаев – нютагай үмсын ажалшан; А.Д.Гомбоев, А.С.Федотов – үмсын ажалшан; О.И.Фёдоров – Бэшүүрэй аймагай засаг дарга; А.У.Слепнев – аймагай депутадуудай түрүүлэгшэ; Б.Б.Цыренов - үмсын ажал ябуулагша; Э.В.Султумов, А.Ц.Батуев, Ж.А.Батуев (Улаан-Үдэ); О.А.Цыбенов, Ц.Ц.Шоймполов - нютагаархин; Б.Д. Дамбаев – Улаан-Үдэ, Б.Ц.Санжиев – социальна ажалша, Е.Э.Цыбикова – үмсын ажалтай, С.И.Шагдаров – (Шэбэртэ), Б.Р-Д.Чимитов – үмсын ажал ябуулагша; Шэбэртын дунда һургуулиин коллектив, Г.Ф.Савельев – генеральна захирал (ООО «Кедр»); М.А.Павлов (Баруун Гутай); Г.Т.Жигжитов – стоматолог эмшэн; В.Ц.Цыренов, Г.Ц.Цыренов – багшанар (Улаан-Үдэ); В.А.Павлов (Арадай Хуралай депутат); Б.Ц.Бадмаев; жолоошод: Борис Дашиев, Бато Чимитов, Константин Гармажапов.

Аха захатан 86-тай Д.С.Жамьянов, 70 наһандаа дүтэлжэ байһан Б.Ц. Бадмаев, нютагай бүхы зон Шэбэртынгээ захиргаанда, һургуулиин багшанарта, халуун эдеэ шанаһан тогоошодто һайниие хүсэжэ, зорилгонь бүтэжэ байг, саашадаа үшөө олон чемпионууд гаража байг, үндэр амжалтануудые, элүүр энхые хүсэнэ.

Нүгөө жэлэй октябриин эхеэр Цырен-Дондок Хамаевай дурасхаалай турнирта уулзатараа баяртай!