Ниигэм 22 jan 2024 1304

Буряад-монгол зурхай январиин 22-hоо 28 болотор

© фото: Анна Огородник

Январиин 22, гарагай 2, буряад-монгол литээр 12.

12-то модон хохимой үдэр ехэ тушаалай шэрээдэ гарахые, шэнэ ажалда орохые, сэрэг хүдэлгэхые тэбшэхэ.

Амгалан тайбанай, баялигай, малгайн, гуталай, хубсаһанай хэшэг даллага абахада, гахай, хонин, туулай жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.

“Наймаанай” үүдэн нээгдэнэ: олзын хэрэг эхилхэгүй.

Энэ үдэр "морин үхэхэ, эмээл хухарха” ушарһаа харгыда гарахада муу, илангаяа зүүн зүг руу.

Нохой жэлтэндэ һанаһанаа бүтээхэдэ, урагшатай гараг; хонин жэлтэнэй буянай үдэр.

Үһэеэ абхуулхада – үбшэндэ.

Январиин 23, гарагай 3, буряад-монгол литээр 13.

13-да гэр байрануудые барихада, газарай ажал хэхэдэ, холын замда мордоходо һайн. Адуу мал худалдахагүй.

Амгалан тайбанай, баялигай хэшэг даллага абахада, хулгана, луу, бишэн жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ, һайн үдэр.

Гарагай гал махабад одоной хии махабадтай ушаржа, “хүсэн” болоно: шухала хэрэгүүдые, һуралсал эхилхэдэ, илангаяа эхилһэн хэрэгүүдээ түгэсхэхэдэ һайн. “Хүбүүнэй” үүдэн нээгдэнэ: хүүгэдэй шухала хэрэг бүтээхэгүй, түрэһэн үдэрыень тэмдэглэхэгүй, гэрһээ холо эльгээхэгүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада, зүүн зүг руу муу, бэшэ зүгүүд руу һайн.

Морин, могой жэлтэнэй урагшатай үдэр; хулгана, гахай жэлтэнэй буян үйлэдэхэ гараг. Тахяа, бишэн жэлтэндэ муу үдэр, һэргэг ябаха хэрэгтэй.

Үһэеэ абхуулхада – жаргалда.

Январиин 24, гарагай 4, буряад-монгол литээр 14.

14-дэ хотодо хэрэг бүтээхэдэ, адуу мал худалдахада һайн. Үрэһэ тарихагүй.

Амгалан тайбанай, ута наһанай, адуу мориной хэшэг даллага абахада, тахяа, үхэр, могой жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.

Энэ үдэр гарагай уһан махабад одоной уһан махабадтай ушаржа, “аршаан” болоно: эм найруулхада, эмнэлгэ эхилхэдэ, халуун уһанда ороходо һайн, мүн баһа худалдаа наймаанай болон арьбажуулгын бүхы үйлэнүүд урагшатай.

“Сэрэгэй” үүдэн нээгдэнэ: сэрэг хүдэлгэхэгүй, заргалдахагүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада, зүүн зүг руу муу, бэшэ тээшэ һайн.

Хулгана, гахай жэлтэнэй һайн гараг; үхэр, луу, нохой жэлтэнэй буян үйлэдэхэ үдэр. Морин, могой жэлтэн һэргэг байхые оролдог.

Үһэеэ абхуулхада – баялигта.

Январиин 25, гарагай 5, буряад-монгол литээр 15.

Абида бурханай дүйсэн үдэр. Амгалан жаргалантай Дашиниматай (Үлзытэ) үдэр абишиг (Ваан) хайрлахада, һайтар байгуулхада (рамнай үргэхэдэ), бурханай тахилга хэхэдэ һайн.

Гэр байра барихада, рамнайлхада, үрэһэ тарихада урагшатай.

Амгалан тайбанай, илангаяа хүүгэдэй даллага абахада, тахяа, үхэр, могой жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.

Энэ үдэр гарагай хии махабад одоной хии махабадтай ушаржа, “арьбажаха” болоно: һанаһан бүхы хэрэгүүд түргөөр бүтэхэ; аралжаа наймаа ябуулхада, олзын хэрэг эрхилхэдэ, хүрэнгэ шэглүүлхэдэ, урьһалхада, үрэһэ тарихада болон арьбажуулгын бүхы үйлэнүүдтэ һайн

“Түрэлэй” үүдэн нээгдэнэ: түрэл гаралнуудтаяа найрлахагүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада, урда зүг руу муу, бэшэ зүгүүд руу һайн.

Бар, туулай жэлтэнэй урагшатай үдэр, харин тахяа, бишэн жэлтэнэй буян үйлэдэхэдэ һайн. Үхэр, луу, хонин, нохой жэлтэн һэргэг ябахые оролдохо.

Үһэеэ абхуулхада – үлзытэй, гэбэшье һүнэһэнэй толгойдо оршодог тула һэргылхэ.

Январиин 26, гарагай 6, буряад-монгол литээр 16.

16-да аралжаа наймаа ябуулхада, газар малтахада урагшатай. Хэлэ ама гаргахагүй, заргалдахагүй.

Амгалан тайбанай, хониной хэшэг даллага абахада һайн.

Энэ үдэр гарагай газар махабад одоной хии махабадтай ушаржа, “тааралдахагүй” болоно: амидаралай хүсэн һуларха, гарза гаража, хулгай дээрмэ ушаржа болохо. Шухала хэрэгүүдые, илангаяа эмнэлгэ эхилхэгүй, хурим түрэ наадахагүй.

“Хэрэмэй” үүдэн нээгдэнэ: гэрэй һуури татахагүй, гэр байрануудые заһабарилхагүй, зөөлгэхэгүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада муу, илангаяа баруун зүг руу.

Хонин, тахяа, бишэн жэлтэнэй урагшатай, һайн үдэр; морин, бишэн жэлтэнэй буянай үдэр. Бар, туулай жэлтэнэй чисаа гараг – һэргэг ябаха хэрэгтэй.

Үһэеэ абхуулхада – үбшэндэ.  

Январиин 27, гарагай 7, буряад-монгол литээр 17.

17-до бэриин хэрэг үйлэдэхэгүй, хурим түрэ наадахагүй.

Баялигай, илангаяа таряанай даллага абахада, бар, морин, нохой жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.

Энэ үдэр гарагай газар махабад одоной гал махабадтай ушаржа, “носохо” болоно: шухала хэрэгүүдые, илангаяа эмнэлгэ эхилхэгүй.

“Бэриин” үүдэн нээгдэнэ: бэриин хэрэгүүдые бүтээхэгүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада, баруун зүг руу муу, бэшэ зүгүүд руу һайн.

Үхэр жэлтэнэй урагшатай гараг; бар, туулай жэлтэнэй буян үйлэдэхэ үдэр. Хулгана, гахай жэлтэндэ урагшагүй үдэр, һэргэг байха хэрэгтэй.  

Үһэеэ абхуулхада – нюдэнэй хараа, зүһэ шарай муудаха.

Январиин 28, гарагай 1, буряад-монгол литээр 18.

Амгалан жаргалантай Дашиниматай (Үлзытэ) үдэр абишиг (Ваан) хайрлахада, һайтар байгуулхада (рамнай үргэхэдэ), бурханай тахилга хэхэдэ һайн.

18-да айраг тараг бэрихэдэ һайн.

Энэ үдэр амгалан тайбанай, эдеэ унданай, баялигай, адуу малай хэшэг даллага абахада һайн.

“Үхэлэй” үүдэн нээгдэнэ: наһа барагшые хүдөөлхэгүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада муу, илангаяа зүүн зүг руу.

Луу жэлтэнэй урагшатай, һайн үдэр.

Үһэеэ абхуулхада – гарза гараха.

Зурхай Жаргал лама ДУГДАНОВ бэлдэбэ

Фото: Анна Огородник