Зурхай 11 mar 2024 766

Буряад-монгол зурхай мартын 11-һоо 17 болотор

© фото: Анна Огородник

Мартын 11, гарагай 2, буряад-монгол литээр шэнын 1

Шэнын 1-дэ һанаһанаа бүтээхэдэ, худаг малтахада, газар хахалхада һайн. Наһа барагшые хүдөөлхэгүй.

Амгалан тайбанай, малгайн, гуталай, хубсаһанай хэшэг даллага абахада, гахай, хонин, туулай жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.

«Айлшанай» үүдэн нээгдэнэ: айлшадые урихагүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада, зүүн зүг руу муу; бэшэ зүгүүд руу һайн.

Нохой жэлтэндэ һанаһанаа бүтээхэдэ, урагшатай гараг; хонин жэлтэнэй буянай үдэр.

Үһэеэ абхуулхада – наһан хорохо.

Мартын 12, гарагай 3, буряад-монгол литээр 2

Модон хохимой үдэр санваар хүртэхэ, ном шагнаха ба бурханай тахилга хэхэ, холын харгыда гараха, нүүхэ ба бэриин үйлэ,  хүдөө гаргаха гэхэ мэтые тэбшэхэ.

Амгалан тайбанай, баялигай хэшэг даллага абахада, хулгана, луу, бишэн жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ, һайн үдэр.

«Наймаанай» үүдэн нээгдэнэ: олзын хэрэг эхилхэгүй.

Энэ үдэр «морин үхэхэ, эмээл хухарха» ушарһаа харгыда гарахада муу, илангаяа зүүн зүг руу.

Морин, могой жэлтэнэй урагшатай үдэр; хулгана, гахай жэлтэнэй буян үйлэдэхэ гараг.

Тахяа, бишэн жэлтэндэ муу үдэр, һэргэг ябаха хэрэгтэй.

Үһэеэ абхуулхада – үбшэндэ, хэрүүл аманда.

Мартын 13, гарагай 4, буряад-монгол литээр 3

Амгалан жаргалантай Дашиниматай (Үлзытэ) үдэр абишиг (Ваан) хайрлахада, һайтар байгуулхада (рамнай үргэхэдэ), бурханай тахилга хэхэдэ һайн.

3-да холын замда гарахада, гэр барихада болон гал гуламта үүсхэхэ хэрэгүүд урагшатай, һайн.

Амгалан тайбанай, адуу мориной хэшэг даллага абахада, тахяа, үхэр, могой жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.

«Сэрэгэй» үүдэн нээгдэнэ: сэрэг хүдэлгэхэгүй, заргалдахагүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада, урда зүг руу муу, бэшэ тээшэ зүглэхэдэ һайн.

Хулгана, гахай жэлтэнэй һайн гараг; үхэр, луу, нохой жэлтэнэй буян үйлэдэхэ үдэр.

Морин, могой жэлтэн һэргэг байхые оролдог.

Үһэеэ абхуулхада – зүһэ шарай һайжарха.

Мартын 14, гарагай 5, буряад-монгол литээр 5 (4 забһарлаба)

5-да холын замда мордоходо һайн; үрэһэ тарихагүй, наһа барагшын үйлэнүүдые тэбшэхэ.

Амгалан тайбанай, илангаяа хүүгэдэй даллага абахада, тахяа, үхэр, могой жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.

«Хүбүүнэй» үүдэн нээгдэнэ: хүүгэдэй шухала хэрэгүүдые бүтээхэгүй, түрэһэн үдэрыень тэмдэглэхэгүй, гэрһээ холо ябуулхагүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада, урда зүг руу муу; бэшэ зүгүүд руу һайн.

Бар, туулай жэлтэнэй урагшатай үдэр, харин тахяа, бишэн жэлтэнэй буян үйлэдэхэдэ һайн. Үхэр, луу, хонин, нохой
жэлтэн һэргэг ябахые оролдохо.

Үһэеэ абхуулхада – баялигта.

Мартын 15, гарагай 6, буряад-монгол литээр 6

6-да амидарал, ажабайдал хангаха хэрэгүүд урагшатай. Газаашань юумэ үгэхые тэбшэхэ.

Амгалан тайбанай, хониной хэшэг даллага абахада һайн.

«Түрэлнүүдэй» үүдэн нээгдэнэ: түрэл гаралнуудтаяа найрлахагүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада, баруун зүг руу муу, бэшэ зүгүүд руу һайн.

Хонин, тахяа, бишэн жэлтэнэй урагшатай, һайн үдэр; морин, бишэн жэлтэнэй буянай үдэр. Бар, туулай жэлтэнэй чисаа гараг – һэргэг ябаха хэрэгтэй.

Үһэеэ абхуулхада – зүһэ шарай һайжарха.

Мартын 16, гарагай 7, буряад-монгол литээр 7

7-до газар уһанай болон наһа барагшын үйлэ хэрэгүүдтэ һайн. Бэрибуулгахагүй.

Амгалан тайбанай, ургаса таряанай даллага абахада; бар, морин, нохой жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.

«Хэрэмэй» үүдэн нээгдэнэ: гэрэй һуури татахагүй, гэр байра заһабарилхагүй, зөөлгэхэгүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада, зүүн зүг руу муу, бэшэ тээшэ зүглэхэдэ гэмгүй.

Үхэр жэлтэнэй урагшатай гараг; бар, туулай жэлтэнэй буян үйлэдэхэ үдэр.

Хулгана, гахай жэлтэндэ урагшагүй үдэр, һэргэг байха хэрэгтэй.

Үһэеэ абхуулхада – хэлэ аман, хэрүүл тэмсэл дэлгэрхэ.

Мартын 17, гарагай 1, буряад-монгол литээр 8

Бальжиниматай (Согто) үдэр амиды ба нүгшэһэнэй ямаршье үйлэнүүдтэ һайн.

Энэ сагта Синпүн гэхэ мэтэ газарай бусадшье эзэдэй байгаашье, али үгышье һаань, согто хутаг, буян болохо.

8 – Отошо бурханай үдэр. Холын замда мордохые, үрэһэ тарихые, хубсаһа эсхэхые, бэриин үйлэнүүдые тэбшэхэ.

Энэ үдэр амгалан тайбанай, эдеэ унданай, баялигай, адуу малай хэшэг даллага абахада һайн.

«Бэриин» үүдэн нээгдэнэ: бэри буулгахагүй.

Энэ үдэр харгыда гарахада муу, илангаяа зүүн зүг руу.

Үһэеэ абхуулхада – наһан утадхаха.

Зурхай Жаргал лама ДУГДАНОВ бэлдэбэ

Фото: Анна Огородник