820
Июниин 15, гарагай 2, буряад-монгол литээр 30.
Бурхан багшын дүйсэн үдэр.
30-да айраг тараг бүрихэдэ, худалдаа наймаанда һайн. Адуу малай үһэ нооһыень хайшалхые, хүнгэлхые, эд бараа, адуу мал худалдажа абахые, гэр байра барихые, дэгэл хубсаһа эсхэхые, наһа барагшын, бэриин үйлэнүүдые бүтээхые тэбшэхэ.
“Ниитын” үүдэн нээгдэнэ: суглаа зарлахагүй, шухала уулзалга эмхидхэхэгүй.
Энэ үдэр харгыда гарахада, зүүн зүг руу муу, бэшэ тээшэ зүглэхэдэ гэмгүй.
Амгалан тайбанай, баялигай, малгайн, гуталай, хубсаһанай хэшэг даллага абахада; гахай, хонин, туулай жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ, һайн үдэр.
Нохой жэлтэндэ һанаһанаа бүтээхэдэ урагшатай, хонин жэлтэнэй буянай гараг.
Үһэеэ абхуулхада – хэрүүл аман дэлгэрхэ, аминда харша.
Июниин 16, гарагай 3, буряад-монгол литээр шэнын 1.
Шэнын 1-дэ һанаһанаа бүтээхэдэ, замда гарахада, дэгэл хубсаһа эсхэхэдэ, газар хахалхада, таряа ногоо тарихада, хуряахада, эд бараа, адуу мал худалдан абахада, худалдахада, шэнэ гэр бодхооходо, худаг малтахада һайн. Адуу малай үһэ нооһыень хайшалхагүй, хүнгэлхэгүй, модо тайрахагүй, хүүр залахагүй.
“Айлшанай” үүдэн нээгдэнэ: айлшадые урихагүй.
Энэ үдэр харгыда гарахада, зүүн зүг руу муу, бэшэ тээшэ зүглэхэдэ һайн.
Амгалан тайбанай, баялигай хэшэг даллага абахада; хулгана, луу, бишэн жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ, һайн үдэр.
Морин, могой жэлтэнэй урагшатай үдэр; хулгана, гахай жэлтэнэй буян үйлэдэхэ гараг. Тахяа, бишэн жэлтэндэ муу үдэр, һэргэг ябаха хэрэгтэй.
Үһэеэ абхуулхада – наһан хорохо.
Июниин 17, гарагай 4, буряад-монгол литээр 3 (2 таһарба).
Сог буянта Бальжиниматай үдэр амиды ба нүгшэһэнэй ямаршье үйлэдэ һайн. Энэ сагта Синпүн гэхэ мэтэ газарай бусад эзэдэй байбалшье, али үгышье һаа, согто хутаг, буян болохо.
3-да замда гарахада, хубсаһа хунар эсхэхэдэ, шэнэ гэр бодхооходо, пеэшэн табихада, шэнэ гэртэ нүүхэдэ, газар хахалхада, таряа ногоо тарихада, малай нооһо хиргахада, эд бараа, адуу мал худалдажа абахада, худалдахада һайн. Худаг малтахада, бэриин үйлэнүүдые бүтээхэдэ муу.
“Хүбүүнэй” үүдэн нээгдэнэ: хүүгэдэй шухала хэрэг бүтээхэгүй, үһыень абахагүй, гэрһээ холо эльгээхэгүй.
Энэ үдэр харгыда гарахада, урда зүг руу муу, бэшэ тээшэ зүглэхэдэ һайн.
Амгалан тайбанай, мориной хэшэг даллага абахада; бар, морин, нохой жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.
Хулгана, гахай жэлтэнэй һайн гараг; үхэр, луу, нохой жэлтэнэй буян үйлэдэхэ үдэр. Морин, могой жэлтэн һэргэг байхые оролдог.
Үһэеэ абхуулхада – баялигта.
Июниин 18, гарагай 5, буряад-монгол литээр 4.
Амгалан жаргалантай үлзы хутагта Дашаниматай үдэр - абишиг (Ваан) хайрлахада, һайтар байгуулхада (рамнай үргэхэдэ) һайн.
4-дэ багша, шаби болоходо, аралжаа наймаа ябуулхада, эд бараа, адуу мал худалдахада, худалдажа абахада, модоор уран дарха хэхэдэ, адуу малай үһэ нооһыень хайшалхада, тэдэниие гаргахада, бэриин хэрэгүүдые үйлэдэхэдэ һайн. Дэгэл хубсаһа эсхэхые, адуу мал хүнгэлхые тэбшэхэ.
“Бэриин” үүдэн нээгдэнэ: хурим түрэ хэхэгүй.
Энэ үдэр харгыда гарахада, баруун зүг руу муу, бэшэ зүгүүд руу зүглэхэдэ һайн.
Амгалан тайбанай, хүүгэдэй хэшэг даллага абахада; тахяа, үхэр, могой жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ, һайн үдэр.
Бар, туулай жэлтэнэй урагшатай үдэр, харин тахяа, бишэн жэлтэнэй буян үйлэдэхэдэ һайн. Үхэр, луу, хонин, нохой жэлтэн һэргэг ябахые оролдохо.
Үһэеэ абхуулхада – зүһэ шарай һайжарха.
Июниин 19, гарагай 6, буряад-монгол литээр 5.
Модон хохимой үдэр буянай садан ехэ тушаалай шэрээдэ гарахые, шэнэ ажалда орохые, сэрэг хүдэлгэхые тэбшэхэ.
Тэрсүүд ябаһан үдэр санваар хүртэхэ, ном шагнаха ба бурханай тахилга хэхэ, даллага абаха, харгыда гараха, нүүхэ ба бэриин үйлэ бүтээхэ, хүдөө гаргаха гэхэ мэтые тэбшэхэ.
5-да багша, шаби болоходо, замда гарахада, бусажа ерэхэдэ, гүү барихада, мал хүнгэлхэдэ, адуу малай үһэ нооһыень хайшалхада, газар хахалхада, таряа ногоо тарихада һайн. Модоор уран дарха хэхые, нүүхые, дэгэл хубсаһа эсхэхые, наһа барагшын үйлэ бүтээхые тэбшэхэ.
“Түрэлнүүдэй” үүдэн нээгдэнэ: түрэл гаралнуудтаяа найрлахагүй.
Энэ үдэр харгыда гарахада, баруун зүг руу муу, бэшэ тээшэ зүглэхэдэ һайн.
Амгалан тайбанай, хониной хэшэг даллага абахада һайн. Хонин, тахяа, бишэн жэлтэнэй урагшатай, һайн үдэр; морин, бишэн жэлтэнэй буянай үдэр. Бар, туулай жэлтэнэй чисаа гараг – һэргэг ябаха хэрэгтэй.
Үһэеэ абхуулхада – баялигта.
Июниин 20, гарагай 7, буряад-монгол литээр 6.
6-да газар хахалхада, таряа ногоо тарихада, адуу мал номгоруулхада, һургахада һайн. Аралжаа наймаа ябуулхые, адуу малай үһэ нооһыень хайшалхые, эд бараа, адуу мал худалдажа абахые, худалдахые, хажуу тээшэ үгэхые, дэгэл хубсаһа эсхэхые тэбшэхэ.
“Хэрэмэй” үүдэн нээгдэнэ: гэрэй һуури татахагүй, гэр байра заһабарилхагүй, зөөлгэхэгүй.
Энэ үдэр харгыда гарахада, зүүн зүг руу муу, бэшэ тээшэ зүглэхэдэ гэмгүй.
Амгалан тайбанай, таряанай хэшэг даллага абахада; бар, морин, нохой жэлтэй хүнүүдтэ хии мориёо хиидхэхэдэ һайн.
Үхэр жэлтэнэй урагшатай гараг; бар, туулай жэлтэнэй буян үйлэдэхэ үдэр. Хулгана, гахай жэлтэндэ урагшагүй үдэр, һэргэг байха хэрэгтэй.
Үһэеэ абхуулхада – зүһэ шарай һайжарна.
Июниин 21, гарагай 1, буряад-монгол литээр 7.
7-до газар уһанай хэрэгүүдтэ, шэнэ гэр барихада, пеэшэн табихада, газар хахалхада, үрэһэ тарихада, наһа барагшын үйлэнүүдые бүтээхэдэ һайн. Адуу малай үһэ нооһыень хайшалхые, аралжаа наймаа хэхые, эд бараа, адуу мал худалдажа абахые, худалдахые, мал хүнгэлхые, дэгэл хубсаһа эсхэхые, бэриин үйлэнүүдые бүтээхые тэбшэхэ.
“Бэриин” үүдэн нээгдэнэ: хурим түрэ наадахагүй.
Энэ үдэр харгыда гарахада, зүүн зүг руу муу, бэшэ тээшэ зүглэхэдэ гэмгүй.
Энэ үдэр амгалан тайбанай, эдеэ унданай, баялигай, адуу малай хэшэг даллага абахада һайн.
Луу жэлтэнэй урагшатай, һайн гараг.
Үһэеэ абхуулхада – хэрүүл аман дэлгэрхэ, аминда харша.
Жаргал лама ДУГДАНОВ бэлдэбэ
Фото: Анна Огородник
